.

حاشیه‌های مراسم شام غریبان امام رضا(ع)؛

شام غریبان امام غریب

ماه صفر به انتها مي‌رسد، خورشيد همراه با غروب شمس الشموس حضرت رضا(ع)، خاموش و ساكت مي‌شود و پيكر مطهر امام رئوف كه بعد از حضرت فاطمه (س) پاره تن رسول الله بود، عطر و بوي مدينه را به طوس مي‌‎آورد و انوار قدسي پيامبراكرم (ص)، امام حسن مجتبي(ع) و امام رضا(ع) به هم پيوند مي‌خورد.

1397/8/17 پنجشنبه

در روزهای پایانی ماه صفر آيين‌هاي خاص عزاداري در مشهدالرضا(ع) جلوه خاصي دارد، مراسم شام غريبان از جمله آیین‌های سنتی حرم مطهر رضوی است که تنها دو مرتبه در سال آن هم در شام غريبان شهادت امام حسين (ع) و شام غريبان شهادت حضرت رضا (ع) با نظم و شكوهي خاصی با حضور خدمه حرم مطهر ضوی برگزار می‌شود.

پرده اول؛ اجتماع خادمان
خدمه از ساعاتي قبل از اذان مغرب و عشاء در سازمان مركزي آستان قدس جمع شده‌اند. بعد از اقامه نماز جماعت در صفوف منظم و آرايشي خاص، 14 نفر از دربانان سادات با شمع و لاله در دو گروه هفت نفري جلوي هيئت عزادار خدمه هستند. به ترتيب خدام، فراشان، دربانان و كفشداران پشت پرچم خدمه از سازمان مركزي آستان قدس رضوي با شمع‌هاي افروخته در دست و با حزن و اندوه فراوان در حال عزاداري حركت مي‌کنندو وارد حرم مطهر رضوي شده و در محل اجراي مراسم در صحن انقلاب اسلامی مستقر مي‌شوند.


پرده دوم: یک عمر نوکری
بعد از گروه 14 نفره دربانان سادات در ابتدای قافله، خادمانی که یک عمر نوکر این دربار بودند و شاید بیش از 50 سال افتخار خدمت به زائران امام رضا(ع) را دارند به عنوان ریش سفید در جلو کاروان قراردارند. یکی از خدامی که عمری ریزه‌خوار این آستان بود با ویلچر خود را به جمع خادمان عزادار رسانده است.

پرده سوم؛ همراهی قافله
همیشه وقتی یک کاروان و یک دسته و کارناوالی به راه می‌افتد عده محدودی جزو آن هستند و عاشقانی هستند که به تماشای این کاروان عزاداری می‌ایستند . امشب این عاشقان زائرانی بودند که هر کدامشان از یک نقطه و یک شهر و روستا آمده بودند و بعضی از آن‌ها هم برای اولین بار بود که کاروان لاله های افروخته را می‌دیدند. کاروان راهش را می‌رفت تا به حرم برسد ولی جمعیت آنقدر زیاد بود که خیلی ها تنها به سختی و این پا و آن پا کردن می‌توانستند کاروان را نگاه می‌کردند. جوان‌ها که انرژی بیشتری داشتند از لابه لای جمعیت عبور می‌کردند و خود را به ورودی حرم رساندند ولی آن‌هایی که سن و سالی از آن‌ها رفته بود، گروهی که روی ویلچر بودند و زائر خردسال از این قافله عقب افتادند و چشمان تا انتها به دنبال آخرین نفر از این قافله بود.

پرده چهارم: سوسوهایی که به نور واقعی رسید
همیشه ما وقتی در فضایی قرار می‌گیریم دوست داریم تا هم رنگ آن جماعت شویم. امشب هم خیلی از افراد سعی کردند همچون خدام در عزای امام هشتم(ع) به سوگ بنشینند. مردم اطراف حرم امشب هر کدام با یک ابتکار شمع‌های خود را افروخته نگه داشتند. بعضی‌ها با یک لیوان یک‌بار مصرف معمولی سعی کردند خودشان را شبیه این کاروان کنند. خیلی‌ها هم در کنار و گوشه‌های خیابان و حتی بر روی میله‌هایی مسیر اتوبوس وسط خیابان، شمع‌هایشان را روشن نگه داشتند و مسیر چهارراه شهدا تا حرم مطهر را که از بالا نگاه می‌کردی سوسوهای همین شمع‌های روشن مسیر مستقیم را به  هر عاشقی نشان می‌داد و وی را به امام رئوف می‌رساند.


پرده پنجم: شمع‌های موبایلی
امشب مدل‌های شمع‌ها متفاوت بود. یک مدل آن، شمع‌های موبایلی بود. آن‌هایی که شمعی نداشتند ابتکار به خرج داده بودند و با نور تلفن همراهشان به نوعی شریک این قافله شدند. ای کاش همه آن‌هایی که در این مسیر بودند فردا که به دیارشان  بر می‌گردند مسیر امشب که به نور واقعی می‌رسید را گم نکنند.

پرده ششم: دل‌هایی که لرزید، اشک‌هایی که چکید
آخر شب امشب و فردا صبح که کارکنان شهرداری برای تمیز کردن کوچه و خیابان‌های حریم حرم دست به کار می‌شوند شاید از این همه شمعی که در کنار و گوشه خیابان باشد کلافه شوند. ولی چه خوب است که یادشان نرود درست است که آب شدن این شمع‌ها زحمتشان را دو چندان کرده است ولی همراه با آب شدن هر قطره شمع، قطرات بسیاری هم از گوشه چشم‌های آن‌ها جاری شده است و دل‌های بسیاری لرزیده است، آن وقت دیگر از تمیز کردن این پارافین‌ها کلافه نمی‌شوند.

پرده هفتم؛ عرض ارادت کسبه‌ای
این روزها با حضور میلیونی زائران در مشهد، بازار کسب و کار خیلی از کسبه‌های اطراف حرم داغ شده است ولی نکته‌ای که توجه‌ام را جلب کرد احترام کسبه اطراف حرم به خادمان آقا بود. در مسیر چهارراه شهدا تا حرم برخی از کسبه که کاروان خادمان جلوی مغازه‌شان رد می‌شد به جای آنکه همچنان مشغول کاسبی و فروش باشند ولی به احترام خادمان امام رضا(ع) کره کره های مغازه را تا نیمه پایین آوردند.

پرده هشتم؛ تولی و تبری
بعد از حدود یک ساعت از آغاز حرکت خدام از سازمان مرکزی، کاروان به صحن انقلاب اسلامی رسید، با وورد قافله مداحان و ذاکران اهل بیت(ع) این شعر را می خواندند "امشب شب شام غریبان است".  با استقرار کاروان و زائران عزادار در صحن، «نزار قطری« مداح عرب زبان که برخی از مداحی‌هایش به زبان فارسی و عربی است برای نخستین بار در مراسم شام غریبان حرم مطهر رضوی به مرثیه‌سرایی پرداخت و مرثیه‌هایش را به چند زبان دنیا از جمله عربی، فارسی، انگلیسی و اردو خواند. پایان بخش مراسم شام غریبان امام غریب مرثیه سرایی میثم مطیعی بود. مداحی که اشعار حماسی او برای بسیاری آشناست و با همان روحیه حماسی و انقلابی خود این مراسم را با شعارهای استکبار ستیزی همچون «مرگ بر آمریکا»، «مرگ بر اسرائیل»، «مرگ بر غارتگران بیت المال» و «مرگ بر نفوذی استکبار» به پایان رساند.
 
امتیاز دهی
 
 

نظر شما
نام
پست الكترونيک
وب سایت
نظر
نسخه قابل چاپ
مطالب مرتبط
پربازدیدترین ها آخرین مطالب
.گفت و گوی روز
.
فرهنگی
.

.All right reserved by Astan Quds Razavi

تمام حقوق این وبگاه متعلق به آستان قدس رضوی است.