معرفی آثاری با موضوع دفاع مقدس در موزه‌های آستان قدس رضوی

تبلور حماسه و معنویت در موزه‌های حرم مطهر رضوی

در دوران هشت سال دفاع مقدس شاهد فداکاری‌ها و دلاوری‌های شهدای گلگون کفن، رزمندگان دلیر اسلام، جانبازان همیشه در صحنه و آزادگان باعزت بودیم؛ دورانی که با اشک‌ها و لبخندهای پدران و مادرانمان سپری شد و خاطراتش برای همیشه در ذهنمان باقی خواهد ماند. در این میان، نمایش آثار هنری مرتبط با دفاع مقدس در موزه‌های کشور، اقدامی ضروری و در عین حال اثرگذار در راستای آشنایی نسل نوجوان و جوان امروز با گوشه‌هایی…

کد خبر: ۳۴۶۷۵۶

تاریخ: ۰۳ مهر ۱۴۰۲ - ۱۵:۳۲

به گزارش آستان نیوز، اگر به موزه‌های سازمان کتابخانه‌ها، موزه‌ها و مرکز اسناد آستان قدس رضوی سر بزنید، می‌توانید ردپای دوران دفاع مقدس را در میان آثار متنوع این موزه‌ها پیدا کنید. در ادامه به مناسبت گرامیداشت هفته دفاع مقدس به معرفی منتخبی از آثار موزه‌های بارگاه ملکوتی رضوی در صحن کوثر می‌پردازیم.

مجسمه سرباز اسلام
در بین مجموعه آثاری که پشت ویترین‌های شیشه‌ای موزه هدایای مقام معظم رهبری حرم مطهر رضوی قرار گرفته است، دو اثر نفیس هنری به چشم می‌خورد که تداعی‌کننده دوران دفاع مقدس در نظر بازدیدکنندگان موزه است. مجسمه «سرباز اسلام»، یکی از این دو اثر موزه‌ای است که با تکنیک ریختگی و قالب‌‌گیری از جنس رزین به طول 5/32، عرض 5/22 و ارتفاع 5/18سانتی‌‌متر توسط هنرمند معاصر محمد شاهرخي ساخته شده و از طرف ناحیه انتظامی کرمان اهدا شده است.
این مجسمه، یک رزمنده دفاع مقدس را در حالی که لباس سبزرنگ جنگ و جهاد به تن دارد و روی زمین نشسته است، نشان می‌دهد. این رزمنده کوله‌پشتی، کلاه‌جنگی، اسلحه و پوتین خود را در سمت راست خود روی زمین گذاشته تا مشغول اقامه نماز شود، اما گویا برای دفع حمله صورت‌گرفته به حالتی شتاب‌زده، دست راست خود را به طرف اسلحه‌ای که به کوله پشتی و کلاه جنگی خود تکیه داده، دراز کرده است. در واقع، مجسمه سرباز اسلام، بیانگر تقوا و اطاعت از فرمان خداوند در ادای فریضه نماز حتی در روزهای سخت جنگ ایران و عراق است. روزهایی که رزمندگان اسلام با تمام قوا و جان‌فشانی‌های بسیار در کنار انجام وظایف دینی و شرعی خود، از ایران اسلامی دفاع کردند.

بومی از نیایش در جبهه
تابلو نقاشي «تصوير مقام معظم رهبری در جمع رزمندگان»، دیگر اثر ارزشمند موزه هدایای مقام معظم رهبری این آستان مقدس با موضوع دفاع مقدس است که توسط خانواده شهيد تهراني مقدم پدر موشکی ایران اهدا شده است.
این تابلو، تصویری از رهبر معظم انقلاب حضرت آیت‌الله العظمی خامنه‌ای را در بین گروهی از رزمندگان نشان می‌دهد. در این اثر، رهبر معزز انقلاب به عنوان امام جماعت جلوتر و بقیه رزمندگان در پشت سر ایشان، در صف نماز نشسته‌‌اند و در حال نیایش هستند. در میان رزمندگان، تصویر شهید صیاد شیرازی و شهید تهرانی‌مقدم نیز قابل رؤیت است. این اثر هنری به سبک رئالیسم و با تکنیک رنگ و روغن خلق شده است و در ابعاد 125×85 سانتی‌متر، زینت‌بخش موزه هدایای مقام معظم رهبری این آستان مقدس است.

یادگاری‌های کوچک کاغذی
گنجینه تمبر، اسكناس و سكه آستان قدس رضوی نیز حافظ مجموعه‌ای از تمبرهای یادبود دوران دفاع مقدس، پاکت‌های مُهر روز و نمونه‌هایی از نامه‌های رزمندگان اسلام از جبهه به خانواده‌هایشان در شهرهای مختلف ایران است. این تمبرها در راستای گرامیداشت یاد و خاطره شهدای هشت سال دفاع مقدس و پاسداشت فداکاری‌های رزمندگان ایران اسلامی، جانبازان جان بر کف و آزادگان از سال 1362 در ادوار گوناگون توسط شرکت پست جمهوری اسلامی ایران منتشر شده است.
موضوعاتی همچون گنبد خون‌آلود بارگاه سید و سالار شهیدان امام حسین(ع) در چنگال بعثیون، موشک‌باران شهرهای ایران توسط ارتش بعثی عراق، حماسه خرمشهر، حماسه ناوچه پیکان، پشتیبانی و حمایت شیرزنان ایران در پشت جبهه‌های حق علیه باطل، سپاه پاسداران؛ کابوس ارتش بعث عراق، برپایی فریضه نماز در خط مقدم توسط جان‌برکفان ارتش اسلام، حمایت‌ مردمی از رزمندگان اسلام، دفاع جنگنده‌های ایران از حریم هوایی مقدس جمهوری اسلامی و ... بر روی این تمبرها نقش بسته است. این تصویرها، هر کدام روایتگر بخش کوچکی از دوران دفاع مقدس است که دیدن آن‌ها همچون مروری از تاریخ این سرزمین در سال‌های 1359 تا 1367 است.
همچنین بر روی برخی از تمبرهای این مجموعه نفیس، تصویرهای سرداران شهید نامدار دوران دفاع مقدس به چشم می‌خورد که می‌توان به عنوان نمونه از سردار سرلشكر شهيد محمد ابراهيم همت فرمانده لشكر 27 محمد رسول الله، سردار سرلشكر پاسدار شهيد مهدي باكري فرمانده لشكر 31 عاشورا، سردار سرلشكر پاسدار شهيد مهدي زین‌الدین فرمانده لشكر 17 علی بن ابيطالب(ع)، خلبان شهيد سرلشكر عباس بابايي، خلبان شهيد سرگرد علي اكبر شيرودي و ... نام برد.
این آثار در ادوار گذشته بارها در هفته دفاع مقدس در سالن نمایش آثار گنجینه تمبر، اسكناس و سكه آستان قدس رضوی در طبقه منهای یک موزه مرکزی حرم مطهر حضرت رضا(ع) در معرض دید عموم زائران و مجاوران قرار گرفته است.