در دویست و هفتادمین برنامه سه‌شنبه‌های علمی و فرهنگی آستان قدس رضوی انجام شد،

رونمایی از «روزنامه جنگل» با قدمت بیش از 100 سال در کتابخانه حرم رضوی

دویست و هفتادمین برنامه سه‌شنبه‌های علمی و فرهنگی آستان قدس رضوی، با محوریت رونمایی از «روزنامه جنگل» با قدمت بیش از 100 سال موجود در گنجینه رضوی، در کتابخانه مرکزی حرم مطهر حضرت رضا (ع)، برگزار شد.

کد خبر: ۷۰۱۹۲۴

تاریخ: ۱۱ آذر ۱۴۰۴ - ۲۰:۵۰

به گزارش آستان نیوز، این مراسم، امروز یازدهم آذرماه ۱۴۰۴، هم‌زمان با سالروز شهادت میرزا کوچک‌خان جنگلی، روحانی مبارز با استبداد و استعمار، با حضور جمعی از مدیران و کارشناسان سازمان کتابخانه‌ها، موزه‌ها و مرکز اسناد آستان قدس رضوی، در تالار «اندیشه» کتابخانه مرکزی این آستان مقدس، اجرا شد.
ابراهیم حافظی، رئیس اداره مطبوعات آستان قدس رضوی در این برنامه در معرفی روزنامه جنگل به‌عنوان ارگان رسانه‌ای نهضت جنگل، گفت: روزنامه جنگل در 19 شعبان 1335 قمری برابر با 20 خرداد 1296 شمسی، به‌صورت چاپ سنگی، تحت مدیریت غلامحسین نوید کسمایی، در قطع 35 در 22 سانتی‌متر منتشر و به سرعت در آن دوره، محبوب شد.
وی با اشاره به نام مدیران روزنامه جنگل و سه دوره‌ انتشار آن، ادامه داد: هدف روزنامه جنگل، استمداد صاحب‌نظران برای ارتباط با ملت و آگاهی‌بخشی در امور مملکت بود. این روزنامه خود را نگهبان حقوق ایرانیان، معرفی کرد.
حافظی افزود: روزنامه جنگل به‌عنوان مرجع رسمی اطلاع‌رسانی نهضت جنگل تقویت شد و نقش نظارتی میرزا کوچک را نیز، تأیید کرد. در حقیقت، میرزا کوچک خان در چاپ مقالات آن، نقش مستقیم نداشت، اما مدیران را انتخاب و در دفتر روزنامه با سران جنگل، دیدار می‌کرد.
وی با اشاره به تنوع محتوای روزنامه جنگل و برخی از موضوعات مطرح شده در این روزنامه از جمله مباحث استعمارستیز، گفت: روزنامه جنگل با دولت‌هایی که منافع مملکت را نادیده می‌گرفتند، مخالفت کرد و فساد اداری را نیز، رصد کرد. همچنین کلمه دولت ایران، ۳۴۳ بار در این روزنامه، تکرار شده است.
رئیس اداره مطبوعات آستان قدس رضوی ادامه داد: دفتر پرماجرای روزنامه جنگل در 10 ذی‌القعده 1338 (2 مرداد 1299) بسته شد که این امر نشانه فشارهای سیاسی و نظامی بر نهضت جنگل بود.
وی با اشاره به ویژگی‌های ماندگار روزنامه جنگل، تصریح کرد: آرشیو 38 شماره‌ای روزنامه جنگل به‌عنوان سند روشنی از مشروطه‌خواهی، ضداستعماری بودن و دفاع از وحدت ملی آن، باقی مانده است.

بررسی آراء ملی‌گرایی و مذهبی میرزا کوچک‌خان جنگلی
در بخش دیگر این مراسم، حجت‌الاسلام‌والمسلمین سید امیر طباطبایی، پژوهشگر تاریخ با محوریت «بررسی آراء ملی‌گرایی و مذهبی میرزا کوچک‌خان جنگلی»، اظهار کرد: میرزا کوچک خان جنگلی، یکی از شخصیت‌های ملی‌گرا و وطن‌پرست در دوره معاصر ایران است و او را می‌توان یکی از رویش‌های فرهنگی انقلاب مشروطه، دانست.
وی ضمن معرفی سه طیف فکری نهضت جنگل، گفت: طیف میرزا کوچک خان و همفکرانش، باقی‌مانده انقلاب مشروطه‌ و از نسل فکری ستارخان و باقرخان بودند، در واقع، افراد ملی‌گرایی بودند که از بدنه مذهبی کشور، بلند شده بودند.
حجت‌الاسلام‌والمسلمین طباطبایی در ادامه با اشاره به بخشی از تاریخ معاصر ایران و قیام‌هایی که در دوران نزدیک به عصر فعالیت نهضت جنگل در گوشه و کنار کشور، شکل گرفته بود، افزود: میرزا کوچک خان جنگلی مجبور به قیام مسلحانه علیه گروه‌هایی شد که منافع ایران را به خطر، انداخته بودند.
این پژوهشگر تاریخ، با تأکید بر اینکه میرزا کوچک خان جنگلی از اسلامیت و ملیت خود، کوتاه نیامد، تصریح کرد: اَنگ طرفدار شوروی بودن را، نمی‌توان به میرزا کوچک خان، چسباند.
وی همچنین مطالبی با محوریت ترفندهای استعمارگران غرب در دوره تاریخی نهضت جنگل، لزوم بی‌طرفی در تاریخ‌نگاری معاصر کشور، نامه میرزا کوچک خان جنگلی به لنین، شروط میرزا کوچک خان برای وثوق‌الدوله و علت شکست نهضت جنگل، بیان کرد.
حجت‌الاسلام‌والمسلمین طباطبایی، خاطرنشان کرد: اسطوره‌ای همچون میرزا کوچک خان جنگلی، تکرار نشدنی است؛ فردی که نسبت به شعار استقلال کشورش، ثابت قدم ایستاد و خونش را تقدیم کرد. بی‌شک، برخی از وقایع نهضت جنگل، بیان نشده و بیان نیز، نخواهد شد.
گفتنی است، پخش کلیپی از سخنان رهبر معظم انقلاب با محوریت میرزا کوچک خان جنگلی و پاسخ به پرسش‌های حاضران توسط حجت‌الاسلام‌والمسلمین طباطبایی، از دیگر بخش‌های این مراسم بود.