گزارشی از نمایشگاه «چشم بلورین» در نگارخانه رضوان

از دغدغه‌های اقتصادی هنر تا آرامش معنوی تذهیب

نگارخانه رضوان، شب گذشته میزبان نمایشگاه آثار نگارگری ایرانی با عنوان «چشم بلورین»، بود.

کد خبر: ۷۰۳۲۹۴

تاریخ: ۱۵ دی ۱۴۰۴ - ۱۳:۲۸

این نمایشگاه که هفتمین دوره آن برگزار می‌شود، تحت سرپرستی استاد رضا مهدوی و با حضور هنرمندان جوان و برجسته این عرصه، چون الهام بیک‌زاده، برگزار شد.

به گزارش آستان نیوز، «چشم بلورین» برای هفتمین بار میزبان آثار هنرجویان استاد رضا مهدوی است. هنرجویانی که در پرتو آموزش مستمر و دقیق، با اصول نقاشی ایرانی آشنا شده و هم زمان به پرورش نگاه فردی خود پرداخته‌اند.

حضور ۲۹ هنرجو در این نمایشگاه نشان‌دهندهٔ استمرار یک جریان آموزشی و هنری است که بر حفظ و ترویج هنر اصیل ایرانی تأکید دارد. این کار به‌واسطهٔ راهنمایی استاد و هنرجویان در قالب این نمایشگاه پیش روی مخاطب قرار گرفته است.

هنر‌های سنتی ایرانی نیازمند چرخه اقتصادی پایدار هستند

در حاشیه این نمایشگاه رضا مهدوی، نقاش و مدرس پیشکسوت هنر‌های سنتی ایرانی، با اشاره به جایگاه ویژه هنر نگارگری، بر لزوم ایجاد زیرساخت‌هایی اقتصادی و حمایت نهاد‌های دولتی و خصوصی برای رونق این هنر ملی تأکید کرد.

این هنرمند ۵۴ساله مشهدی که نزدیک به چهار دهه در حوزه نقاشی ایرانی و زیرشاخه‌هایی، چون نگارگری، مینیاتور، گل و مرغ و تذهیب فعالیت داشته است، اظهار کرد: هنر نقاشی ایرانی بخشی از هویت ماست، اما متأسفانه چرخه اقتصادی هنر در مشهد و کشور به طور کامل شکل نگرفته است. نمایشگاه‌ها عمدتاً فضایی برای بازدید عمومی هستند و فروش آثار به‌ندرت اتفاق می‌افتد.

مهدوی، با اشاره به موفقیت کشور‌های دیگر در عرضه و فروش هنر نگارگری باوجود خاستگاه ایرانی آن افزود: در بسیاری از کشورها، این هنر به‌خوبی معرفی و به فروش می‌رسد و هنرمندان در رفاه نسبی به کار خود ادامه می‌دهند. ما نیازمند تربیت متخصصان نمایشگاه گردان، گالری‌داران و همچنین تشویق سرمایه‌گذاری بخش خصوصی و دولتی در خرید آثار هنری هستیم.

وی کمبود دانشگاه‌های هنری با رشته‌های تخصصی مانند نگارگری در مشهد به‌عنوان دومین کلان‌شهر ایران را یکی از چالش‌های اساسی دانست و گفت: افزایش مراکز آکادمیک با امکانات و اساتید مجرب، همراه با فرهنگ‌سازی برای خرید آثار هنری توسط قشر‌های دارای توان مالی، می‌تواند به پویایی این عرصه کمک کند.

این استاد هنر در خصوص استقبال نسل جوان نیز ابراز امیدواری کرد و یادآور شد: وقتی جوانان ببینند که هنر می‌تواند بازده مالی و معیشتی داشته باشد، قطعاً استقبال بیشتری خواهند کرد. خوشبختانه در سال‌های اخیر با تأسیس هنرستان‌های پسرانه در این حوزه، شاهد رشد نسبی در این حوزه هستیم، اما کافی نیست.

مهدوی ضمن تقدیر از فضای استاندارد و موقعیت مکانی مناسب نگارخانه رضوان به‌عنوان یکی از قدیمی‌ترین نگارخانه‌های مشهد خواستار تسهیل قوانین نمایش آثار و برداشتن محدودیت‌های غیرضروری برای در دسترس قرارگرفتن هنر برای عموم مردم شد.

رنگ‌های خاص و ظرافت‌های کار نگارگری

در حاشیه این نمایشگاه، الهام بیک‌زاده، یکی از هنرمندان برجسته نگارگری ایرانی که ۱۲ سال است در عرصه نگارگری فعالیت دارد، درباره روند یادگیری و علاقه‌مندی خود به این هنر گفت: از کودکی جذب رنگ‌ها و ظرافت‌های هنر نگارگری شدم. این هنر درون خود اصالتی دارد که هیچ‌کدام از نقاشی‌های دیگر نتوانستند مرا جذب کنند. رنگ‌های خاص و ظرافت‌های کار نگارگری مرا کاملاً به خود جذب کرد.

او همچنین به زمان‌بر بودن و سختی‌های کار در نگارگری اشاره کرد و توضیح داد: کار در این شاخه هنری نیاز به صبر و حوصله فراوان دارد. مثلاً برای یک تابلو گل و مرغ ممکن است سه ماه زمان صرف شود و در برخی موارد نیز حتی یک اثر تا یک سال طول می‌کشد. نگارگری، علاوه بر سختی‌هایش، به هنرمند صبر، تمرکز و آرامش می‌آموزد.

چالش‌ها و محدودیت‌های هنر نگارگری

بیک‌زاده، درباره چالش‌های این هنر در ایران گفت: باوجود اصالت و زیبایی‌های خاص نگارگری ایرانی، متأسفانه این هنر به‌اندازه‌ای که باید شناخته نمی‌شود. حتی در مشهد که به‌عنوان قطب نگارگری شناخته می‌شود، مردم چندان با این هنر آشنایی ندارند. البته با برگزاری نمایشگاه‌ها و کلاس‌ها، استقبال به‌تدریج بیشتر شده، اما هنوز هم نگارگری در مقایسه با هنر‌های دیگر مانند خوشنویسی یا نقاشی‌های مدرن از دیده‌شدن کمتری برخوردار است.

این هنرمند، با اشاره به اهمیت ترویج نگارگری در جامعه، از تلاش‌های استاد مهدوی برای حفظ و ترویج این هنر اصیل ایرانی سخن گفت: هدف ما در نمایشگاه‌ها و کلاس‌های آموزشی این است که نگارگری را به نسل‌های جدید معرفی کنیم و آن را از گمنامی بیرون بیاوریم. متأسفانه هنوز هم در نمایشگاه‌ها با محدودیت‌های زیادی مواجه هستیم، به‌ویژه آثار شاخص به سبک‌های استاد فرشچیان اجازه نمایش ندارند. اما ما همچنان تلاش می‌کنیم این هنر را به جهانیان معرفی کنیم.

وی همچنین با اشاره به آموزش‌های استاد مهدوی در زمینه طراحی ذهنی و کار‌های معنی‌سازی، اضافه کرد: در آموزش‌های ما، ابتدا به هنرجویان مشق‌های گذشته را آموزش می‌دهیم و سپس به آنها این فرصت را می‌دهیم که آثار ذهنی خود را خلق کنند. این روند به هنرمندان اجازه می‌دهد که بدون کپی‌برداری، آثار خلاقانه و شخصی خلق کنند.

نمایش ۶۱ اثر هنری در سبک‌های اصیل ایرانی

مریم پورافخم، یکی از هنرجویان این دوره، در حاشیه نمایشگاه با اشاره به ترکیب آثار گفت: در این نمایشگاه ۳۷ اثر نگارگری، ۱۷ اثر تذهیب و تعدادی کار در سبک گل و مرغ ارائه شده است. این دومین نمایشگاه من در مجموعه «چشم بلورین» است و دو اثر در سبک تذهیب و تشعیر دارم.

پورافخم که ۴۳ سال دارد و حدود ۴ سال است زیر نظر استاد مهدوی آموزش‌دیده است، افزود: من پیش‌ازاین نیز نزد یکی از اساتید قدیمی مشهد آموزش می‌دیدم، اما در این چهار سال، تمام مبانی و اصول نگارگری و تذهیب را از پایه با استاد مهدوی فراگرفتم و از صفر شروع کردم.

آرامش در پرتو هنر نگارگری

در ادامه نمایشگاه گروهی «چشم بلورین»، راهله ناجی، از هنرجویان استاد رضا مهدوی، با اشاره به تأثیر عمیق هنر‌های سنتی ایرانی در ایجاد آرامش روانی، آن را «یوگای ذهنی» توصیف کرد.

این هنرجو که سه اثر در سبک‌های «نگارگری»، «تذهیب» و «گل و مرغ» در این نمایشگاه ارائه کرده است، گفت: هر خانمی باید در کنار زندگی روزمره، هنری داشته باشد که به او آرامش دهد. هنر‌های سنتی ایران به دلیل ظرافت و عمق معنوی، آرامش‌بخش‌تر هستند و هنگام خستگی روحی، کار روی این آثار، انسان را به حالت تعادل و آرامش عمیقی می‌رساند.

ناجی که پیشینه فعالیت در رشته‌های مختلفی مانند رنگ‌روغن و طراحی را دارد، درباره فضای آموزشی مکتب رضوان اظهار کرد: نگارخانه رضوان نه‌تنها از اساتید مجرب و اصولی بهره می‌برد، بلکه فضایی صمیمی و امن به‌ویژه برای بانوان فراهم کرده است؛ محیطی که حس «خانه» را دارد و ما با آسودگی خاطر می‌توانیم ساعت‌ها به کار هنری بپردازیم.

وی با اشاره به حس معنوی موجود در هنر‌هایی مانند تذهیب و گل و مرغ، افزود: در هنر گل و مرغ، وقتی بادقت به طبیعت و ظرافت‌های آفرینش می‌نگری، گویی به خدا نزدیک‌تر می‌شوی. این هنر، گردش روزگار و نظم هستی را در ذهن تداعی می‌کند.

ارائه آثار هنرجویان رشته نقاشی‌های سنتی در نمایشگاه «چشم بلورین»

نمایشگاه «چشم بلورین» که آثار هنرجویان استاد رضا مهدوی را در رشته‌های نقاشی سنتی ایرانی به نمایش گذاشته است، تا پایان هفته در نگارخانه رضوان مشهد برپاست. این نمایشگاه به‌عنوان فضایی برای ارائه دستاورد هنرجویان در طول دوره‌های آموزشی طراحی شده است و تا پایان این هفته در نگارخانه رضوان مشهد میزبان علاقه‌مندان به هنر‌های سنتی ایرانی خواهد بود.

این نمایشگاه بر آن است تا نشان دهد حفظ و شناخت این هنر نه‌تنها ادای احترام به گذشته، بلکه راهی برای تداوم فرهنگی و هویت ایرانی در جهان معاصر است. این هدف از طریق مجموعه‌ای از آثار نگارگری گل و مرغ و تذهیب و با بهره‌گیری از تکنیک‌های متنوع محقق شده است. در این آثار هنرمندان با الهام از میراث کهن نقاشی ایرانی، کوشیده است میان سنت و نوآوری پیوندی برقرار کنند و این هنر‌ها را با زبان امروز، بازآفرینی کنند.
{$sepehr_key_703}