.

اصل پیشگیری در آموزه های پزشکی امام رضا علیه السلام

آدمی براى حفظ سلامتی و خوب زندگى کردن ناچار است که نکاتی را بیاموزد و بایدها و نبایدهایی را بکار بندد تا ضمن داشتن بدنی سالم و محفوظ ماندن از بیماریها، به طول عمر بیشتر کمک نماید که در این مورد بهترین روش، پیشگیری است.

1393/10/16 سه‌شنبه

اصول بهداشتی و پزشکی امام رضا علیه السلام بر پیشگیری و رعایت بایستگی هایی در امر تغذیه و رفتار بهداشتی نهاده شده است.
 امام رضا علیه السلام در این زمینه می فرماید : فالجسد بهذه المنزلة و بالتدبیر فی الاغذیة و الاشربة یصلح و یصح و تزکو العافیة فیه؛ پس بدن به منزلت همان زمین است و با تدبیر عاقلانه ای که در خوراک و نوشاب بکار می رود صحیح و سالم می ماند و نیروی سلامتی در آن زیاد می گردد.

رژیم غذایی مناسب
در این فرمایش امام(ع)، تدبیر عاقلانه در خوردن و نوشیدن، باعث طول عمر برشمرده شده و مبین آن است که مردمی که زندگی معقولی از نظر خوراک داشته باشند نه تنها پیر و ناتوان نمی شوند، بلکه هر چند در امتداد زمان جلوتر بروند نیروی صحت و عافیت آنها بیشتر می شود ؛ از این رو برنامه غذایی هر فرد باید متناسب با وضع بدن، حسب سن ، طرز زندگی ، شغل و زمان باشد.
شاید مهمترین توصیه امام رضا (ع) در این زمینه توجه به سبک زندگی و شرایط آن است. آن حضرت در بیانی زیبا می فرماید: …فانظر ما یوافقک و یوافق معدتک و یقوى علیه بدنک و یستمر من الطعام فقدره لنفسک واجعله غذائک… ، پس ببین چه چیز موافق حال و مناسب شکم توست و بدنت از آن نیرو می گیرد و آن را خوش و گوارا مى‏شناسد، این چنین طعامى را براى خود اندازه‏گیرى کن و غذاى خود قرار بده.
از این رو امام رضا (ع) یکی از اصول بهداشت فردی و سلامت بدن را تغذیه درمانی و داشتن تدبیر در غذاها و نوشیدنی ها دانسته اند که در فرهنگ اسلامی از با عنوان«اطعمه و اشربه» یاد می شود و توجه خاصی به نوع، کیفیت و زمان مصرف غذا دارد.
امام رضا علیه السلام درباره اصول سلامت بدن و بهداشت تغذیه فرموده اند: همانا صلاح بدن و قوام بدن به غذا و آشامیدنی است و فساد آن نیز به این دو است، پس اگر این دو را اصلاح کنی بدن اصلاح و اگر این دو را فاسد کنی بدن فاسد می گردد.

رعایت حلال و حرام در تغذیه

در نظر گرفتن حلال و حرام بودن غذاها و نوشیدنی ها و چگونگی حلال شدن و حرام بودن آنها را فقط در تحقیق قواعد تغذیه ای اسلامی می توان به این سادگی و جامعیت پیدا کرد.
توصیه دیگر امام رضا (ع) در جهت رفتار پیشگیرانه رعایت حلال و حرام در تغذیه است . امام رضا علیه‏السلام در این زمینه می فرماید: أنَّ اللّه تَبارَکَ وَ تَعالى لَمْ یُبِحْ اَکْلاً وَلا شُرْبا اِلاّ ما فیهِ الْمَنْفَعَةُ وَالصَّلاحُ وَ لَمْ یُحَرِّمْ اِلاّ ما فیهِ الضَّرَرُ وَالتَّلَفُ وَالْفَسادُ، فَکُلُّ نافِعٍ مُقَوٍّ لِلْجِسْمِ فیهِ قُوَّةٌ لِلْبَدَنِ فَهُوَ حَلالٌ وَ کُلُّ مُضِرٍّ یَذْهَبُ بِالْقُوَّةِ أوْ قاتِلٍ فَحَرامٌ؛ خداوند تبارک و تعالى هیچ خوردنى و نوشیدنى را حلال نکرده است مگر آن‏که در آن سود و صلاحى بوده و هیچ خوردنى و نوشیدنى را حرام ننموده، مگر آن‏که در آ ن زیان و نابودى و فسادى بوده است، پس هر چیز سودمندى نیرو بخش جسم، که باعث تقویت بدن است حلال شده است و هر چیزى که قواى جسمانى را از بین ببرد و یا موجب مرگ شود حرام است.

پرهیز و خودداری در تغذیه
امام رضا (ع) در بیانی دیگر رمز سلامتی را در پرهیز غذایی و داشتن برنامه مناسب برای تغذیه بر شمرده اند. آن حضرت می فرماید: اِثْنانِ عَلیلانِ اَبَدا: صَحیحٌ مُحْتَمٍ وَ عَلیلٌ مُخَلِّطٌ ؛ دو گروه همیشه مریضند: سالمى که پرهیز مى‏کند و مریضى که پرهیز نمى‏کند.
امام رضا علیه‏السلام همچنین ضمن توصیه به رعایت اعتدال در غذاها، توجه به زمان و کیفیت تغذیه را از عوامل سلامت بر شمرده و می فرماید: اِذا جُعْتَ فَکُل وَاِذا عَطِشْتَ فَاشْرَبْ وَ اِذا هاجَ بِکَ البَولُ فَبُلْ، وَ ....؛ چون گرسنه شدى بخور، چون تشنه شدى بنوش، چون ادرار بر تو فشار آورد، ادرار ک و...
همانطور که اشاره کردیم تکیه اصلی امام رضا(ع) در خلاصی از بیماریها رعایت اصول تغذیه ای و پیشگیری از وقوع بیماری است و سرتاسر توصیه های پزشکی آن حضرت مبتنی بر اصول پیشگیرانه می باشد . در این راستا سفارشات حکیمانه آن حضرت درباره تدابیر ماهها و فصول سال و توجه به نوع تغذیه هماهنگ با مزاج و زمان و مکان و نیز تجویز شربت مخصوص به همراه غذا و سایر دستورالعمل های پزشکی ایشان مبتنی بر همین اصل است.
نویسنده: حسین پورافضلی

بیشتر بخوانید:
طب اسلامی؛ پیغام آور سلامت و شادابی
آشنایی با طب سنّتی و اسلامی
کتاب:
طب الرضا علیه السلام
ویژه نامه چند رسانه ای:
ویژه نامه چند رسانه ای خانواده رضوی - شماره اول برای سلامتی
 
امتیاز دهی
 
 

نظر شما
نام
پست الكترونيک
وب سایت
نظر
نسخه قابل چاپ
مطالب مرتبط
افزایش خطر ابتلا به انواع بیماری‌ها با سبک زندگی مدرن
سومین جلسه طب اسلامی در دانشگاه علوم اسلامی رضوی برگزار می‌شود
دومین جلسه طب اسلامی در دانشگاه علوم اسلامی رضوی برگزار می‌شود
طب اسلامی توانایی درمان انواع بیماری‌های سخت را دارد
   نخستین جلسه طبّ اسلامی در دانشگاه علوم اسلامی رضوی برگزار می‌شود
پربازدیدترین ها آخرین مطالب
.گفت و گوی روز
.
فرهنگی
.

.All right reserved by Astan Quds Razavi

تمام حقوق این وبگاه متعلق به آستان قدس رضوی است.