بررسی مراحل ثبت نسخه‌های خطی نفیس در حافظه جهانی در کتابخانه رضوی

به گزارش آستان‌نیوز، این کارگاه، چهارشنبه، چهارم شهریورماه ۱۴۰۵، با حضور حجت‌الاسلام‌والمسلمین سیدجلال حسینی، رئیس سازمان کتابخانه‌ها، موزه‌ها و مرکز اسناد آستان قدس رضوی، جمعی از مدیران و کارشناسان این سازمان و همچنین اکبر ایرانی، عضو کمیته ملی حافظه جهانی، در تالار «اندیشه» کتابخانه مرکزی این آستان مقدس، برپا شد.

اکبر ایرانی در این کارگاه، مطالبی در محور‌های معرفی برنامه حافظه جهانی یونسکو، میراث مستند و اهداف برنامه حافظه جهانی اعم از تسهیل در حفاظت از میراث گذشته، امکان دسترسی جهانی به میراث مستند و افزایش آگاهی در سراسر جهان، عنوان کرد.

مدرس کارگاه ادامه داد: کمیته‌های ملی حافظه جهانی، نهاد‌های مستقلی هستند که در سطح ملی فعالیت می‌کنند. در این میان، کمیته ملی حافظه جهانی در ایران به‌عنوان یکی از کمیته‌های کمسیون ملی یونسکو، برای صیانت از میراث مستند ایرانی، تشکیل شده است.

وی همچنین با اشاره به نکاتی با محوریت انواع میراث اعم از میراث ملموس (آثار منقول و آثار غیرمنقول) و میراث غیرملموس، گفت: در برنامه حافظه جهانی، سه نوع دفتر فهرست وجود دارد که شامل فهرست ملی، فهرست منطقه‌ای/ مشترک و فهرست جهانی، می‌شود.

ایرانی ضمن اشاره به تفاوت مسیر ثبت در سه سطح جهانی، منطقه‌ای و ملی، مراحل اصلی ثبت آثار ملی شامل «شناسایی و پیشنهاد ثبت» و «تهیه پرونده ثبتی کامل» را توضیح داد.

وی همچنین اشکال مختلف میراث مستند جهانی اعم از کتاب‌ها و نسخه‌های خطی، نقشه‌ها، اسناد، عکس‌ها، ضبط‌های صوتی و ضبط‌های تصویری را معرفی کرد.

وی تصریح کرد: تا کنون ۵۷۰ اثر در حافظه جهانی به ثبت رسیده که ۱۳ اثر آن توسط ایران ثبت شده است. در این بین، آلمان با ثبت ۳۳ اثر، بیشترین ثبت را در حافظه جهانی در دنیا انجام داده است.

این عضو کمیته ملی حافظه جهانی در ادامه به بررسی گام به گام فرآیند نامزدی، ارزیابی و تصمیم‌گیری، شناسایی و آماده‌سازی در سطح نهاد نگهدارنده/ مالک، مسیر ارسال پرونده و تکمیل فرم رسمی نامزدی پرداخت.

ایرانی یادآور شد: ثبت در فهرست حافظه جهانی، پایان مسیر نیست، بلکه آغاز یک تعهد مستمر است. نهاد‌های نگهدارنده باید همچنان برنامه مدیریت مصوب را اجرا و به‌روزرسانی کنند.

وی ضمن مرور پرونده ثبت اثر نسخه «جامع التواریخ» در حافظه جهانی به‌صورت نمونه، پیشنهاداتی در مسیر شناسایی و انتخاب نسخه‌های خطی نفیس کتابخانه حرم مطهر رضوی به منظور ثبت در حافظه جهانی، ارائه داد.

گفتنی است، در پایان کارگاه نیز حجت‌الاسلام‌والمسلمین حسینی، رئیس سازمان کتابخانه‌ها، موزه‌ها و مرکز اسناد آستان قدس رضوی، نکاتی با محوریت پیگیری این مسیر بیان کرد.