غزوه خندق، نمادی از غلبه اعتماد به خدا بر امکانات و تبلیغات دشمن

مدیر گروه مطالعات اجتماعی اعتاب مقدس بنیاد پژوهش‌های اسلامی آستان قدس رضوی، گفت: جنگ خندق نشانه پیروزی صبر، ایمان، اعتماد و توکل بر خدا بر امکانات و تبلیغات دشمن، بود.

به گزارش آستان نیوز، دکتر مرتضی انفرادی، به مناسبت 17 شوال سالروز غزوه خندق «احزاب» و کشته شدن عمرو بن عبدود به دست امام علی(ع)، به خبرنگار ما گفت: در تاریخ اسلام روزهای مهمی وجود داشته که در آن عیار مسلمانان واقعی و تاثیرگذار،شناخته می‌شده است.
وی ادامه داد: پنجمین سال هجرت پیامبر گرامی اسلام(ص) از مکه به مدینه با یکی از تنگناهای سرنوشت ساز در تمام زندگی پیامبر(ص) و تاریخ اسلام همراه شد، این جنگ، جنگ خندق یا احزاب بود.
اهمیت این غزوه تا آنجاست که در قرآن کریم سوره‌ای به نام احزاب نازل شد و علاوه بر این در سوره‌های دیگر مانند سوره بقره و سوره نساء نیز، آیاتی در شان غزوه خندق،نازل شده است.
انفرادی تصریح کرد: واژه غزوه به جنگ‌های پیامبر(ص) در صدر اسلام گفته می‌شد که شخص پیامبر(ص) در آن حضور داشتند و خود ایشان فرماندهی جنگ را به عهده می‌گرفتند و واژه احزاب نیز به معنای حزب‌ها و گروه‌هاست و حاکی از این است که همه گروه‌های مخالف اسلام در این جنگ از یکدیگر پشتیبانی می‌کردند تا اسلام را با نابودی کامل،مواجه سازند.

جنگ خندق یادآور نبوغ ایرانیان و ابتکار عمل سلمان فارسی

وی افزود: واژه خندق نیز که یکی دیگر از نام‌های جنگ احزاب است، یادآور نبوغ ایرانیان و ابتکار عمل سلمان فارسی در طراحی استراتژیک خندق است که در منابع فارسی از آن یاد شده است.
در این جنگ فشارهای زیادی به مسلمانان وارد آمد شد و سختی های فراوانی مثل تبلیغات روانی کفر و نفاق، امکانات و تجهیزات گسترده دشمن، کمیت و تعداد کفار و همچنین خیانت هم‌پیمانان مسلمانان باعث شده بود که سپاهیان اسلام، دچار تزلزل روحیه شدیدی باشند.
مدیر گروه مطالعات اجتماعی اعتاب مقدس بنیاد پژوهش‌های اسلامی آستان قدس رضوی، ادامه داد: از سویی کمبود ابزار حفر و نیز لوازم جنگی باعث شده بود که حتی، وجود نازنین پیامبر گرامی اسلام(ص) نیز به همراه خانواده، همپای دیگر مسلمانان این سختی‌ها را تحمل کنند و به وعده الهی،امیدوار باشند.
وی اضافه کرد: با شروع جنگ و عبور پهلوان اول سپاه کفر یعنی عمرو بن عبدود از خندق و کانالی که توسط مسلمانان ایجاد شده بود هیچ یک از مسلمانان جرات مقابله با آن را نداشتند و فقط حضرت علی(ع) بود که حاضر به مبارزه با عمر ابن عبدود شد.
از همین رو پیامبر(ص) شمشیر خود را در اختیار حضرت علی (ع)قرار دادند وعمامه شخصی‌شان را بر سر آن حضرت گذاشتند و برای حضرت علی (ع)، دعای ویژه و خاصی را،خواندند.

دلیری های امام علی(ع) در جنگ خندق

انفرادی، به جمله تاریخی پیامبر گرامی اسلام(ص) با این مضمون که، «تمام ایمان در مقابل تمام کفر قرار گرفته است» اشاره کرد و افزود: رسول مکرم اسلام(ص) پس از پیروزی حضرت علی(ع) بر عمر بن عبدود و شکست احزاب، ضربه حضرت را برتر از همه اعمال مسلمانان قیامت، دانستند.
این پژوهشگر، ادامه داد: امام رضا(ع) نیز در روایتی سختی این ایام را اینگونه، بیان می‌فرمایند: «هنگام کندن خندق حضرت زهرا(س) مقداری نان برای پیامبر(ص) و حضرت علی(ع) آوردند، پیامبر به دخترشان فرمودند بعد از سه شبانه روز این نخستین لقمه‌ای بود که بر دهان می‌گذاریم».
این روایت نشان می‌دهد،مشکلات ناشی از این جنگ به قدری بوده است که حتی حضرت زهرا (س) نیز به مجاهدان کمک می‌کردند و شخص پیامبر(ص) نیز تلاش گسترده‌ای برای همراهی و همگامی با تمام مسلمانان داشتند،حتی گرسنگی چند روزه را نیز آن حضرت، تحمل می‌کردند .