شبیهِ آینه، در پناهِ خورشید؛ زمزمه‌های بانوان شاعر در سوگ خادم‌الرضا (ع)

به گزارش آستان‌نیوز، شعر اگر شعر باشد و در مسائل جاری جامعه نقش‌آفرینی کند آنگاه می‌توان به شعر تکیه کرد. شاعر با بیان و کلامی که از عاطفه و لطافت روحش برمی‌خیزد به کنشگری جهانی تبدیل می‌شود که کلامش بر سینه‌ تاریخ نقش می‌بندد و در اذهان ماندگار خواهد شد.

 در آستانه دومین سالگرد شهادت سیدابراهیم رئیسی، آستان مقدس رضوی با ویژه‌برنامه نخستین کنگره شعر «سلام بر ابراهیم» ویژه بانوان شاعر منتخب ایران و جهان اسلام، قدمی در وادی شعر و ادب گذاشته است تا با کلام دلنشین خودشان که از جنس واژه‌های ناب است از خادم‌الرضایی که همیشه در حال خدمت بود و بعد از عمری مجاهدت در آغوش حرم امام رضا(ع) آرام گرفت یاد شود.

اینجا بهشت دنیاست

قرار بود در این محفل، تعدادی از بانوان شاعر برگزیده ایرانی و جهان اسلام که شعری در وصف شهید جمهور سروده‌اند و پیش از این نیز آوازه‌ای در میان شاعران آیینی داشتند پشت تریبون قرار بگیرند و ابیاتی که هر کدام از دلشان برآمده را بر زبان جاری کنند و واژه‌ها را با لطافت زنانه‌شان عجین کنند تا نور علی نور شود و معجزه خلق کلمات و خلقت پروردگار را بار دیگر با زبان شعر اثبات کنند.

سعیده حسین جانی از تهران به این محفل دعوت شده و شعر از همان دوران کودکی، هم‌نشین و همراهِ همیشگی او بوده است، و در برهه‌ای از عمر شاعری‌اش به سراغ شعر آئینی رفته و پس از آن، نگاه جدی‌تری به شعر پیدا کرده است، حضور در این محفل را دعوتی ویژه از سوی حضرت رضا(ع) می‌داند و می‌گوید: «اینجا قطعه‌ای از بهشت است و هر بار که توفیق حضور می‌یابم، آن را غنیمت می‌شمارم.»

او که اشعارش اغلب مضامین اجتماعی و آیینی دارد، اظهار می‌کند: بیشتر اشعارم جنبه اجتماعی دارد و بیش از همه برای شهدا و مدافعان حرم و موضوعات روز که بیشتر احساس هر انسانی را قلقلک می‌دهد شعر می‌گویم.

این بانوی شاعر معتقد است شعر در هر زمینه‌ای که فرد را متاثر کند و شادی و غم برایش به وجود آورد می‌تواند از ذهن شاعر تراوش کند. او که برای مشت گره کرده رهبر شهید، بانوان، وضعیت امروز کشور، امنیت ایران و شهید ابراهیم رئیسی اشعاری آماده کرده‌ بود، در پایان شاه‌بیت سروده خود برای شهید جمهور را چنین می‌خواند: «شبیه آینه بودی زلال و ساده و پاک شبیه صحن رضا والسلام ابراهیم.»

روایتِ شاعران از میزبانی خورشید

در این محفل، شعرایی نیز که اهل کشورهای همسایه بودند دعوت شده بودند که از جمله آنها سلما الویس از کشور سوریه بود که بعد از حملات داعش به ایران پناه آورده و در قم زندگی می‌کند. او مجری برنامه‌های تلویزیونی در کشورهای عرب زبان، نویسنده و شاعر است و شعر را اینگونه توصیف می‌کند: رابطه‌ام با شعر از دوران کودکی آغاز شده و بعد از آن هم ادامه پیدا کرده است. به نظرم شعر جایی برای ابراز علاقه انسان با بقیه مخلوقات است که از این راه در جامعه بروز و ظهور پیدا می‌کند.

 الویس نیز همچون دیگر بانوان شاعره حضوردر این محفل را برای خود مایه افتخار می‌داند و می‌گوید: حس کردم دعوت‌نامه را امام رئوف(ع) و خود شهید برایم فرستادند و حالا من اینجا هستم.

 این بانوی شاعره عرب زبان در پاسخ به این سوال که شعر در ادبیات عرب به چه شکل است و آیا شعر آئینی را می‌شناسد یا خیر می‌گوید: شعر در ادبیات عرب به شکل‌های نو، نثر، موزون بر اساس قافیه سروده می‌شود اما شعری که صرفا برای اهل بیت(ع) باشد در کشورهای عرب جز عراق کمتر وجود دارد. ما علاوه بر آنچه گفتم شعری به نام «شعبی» داریم یعنی شعر مردمی که می‌تواند موضوعات روز را در بربگیرد.

شهید علی طریق القدس و کربلا

این بانوی مجری و نویسنده که برای شهید رئیسی شعری در قالب نثر سروده است درباره آن بیان می‌کند: برای شهید رئیسی شعری سرودم با این ابیات، «سلام علی‌الشهید ابراهیم سلام علیه حین کان یقوم و حین کان یصلی شهید علی طریق القدس کان سلیمانی و شهید علی طریق کربلا قدثار فی الاربعین و الیوم هو مع الشهدا و الصدیقین».

الویس درباره مضمون آن می‌گوید: در شعرم خواستم نشان بدهم این شهیدان در راه امام علی(ع)، امام حسین(ع) و راه کربلا و قدس هستند و هر جا که باشند گویی در راه حق قدم برداشته‌اند.

شعر برایم شبیه استراحت است

زهرا علیپور، از دیگر بانوان شاعری است که از 18سالگی ردای خدمت آستان ملک پاسبان را نیز به تن کرده است و همین موضوع باعث شده عشق و ارادت او به حضرت شمس‌الشموس (ع) بیشتر از قبل شود و او را همچون پدری مهربان بداند وهر روز که می‌گذرد این ارادت بیشتر هم می‌شود. علیپور درباره خودش اینگونه به ما توضیح می‌دهد: شعر را از یازده سالگی شروع کردم و تا 17سالگی این انس به صورت معمولی ادامه داشت اما در برهه‌ای از عمرم، ارتباط بیشتری با شعر پیدا کردم و قلم دست گرفتن‌هایم بیشتر شد.

آنقدر که شعر گفتن شبیه استراحت برایم شده است و هر زمان فراغ خاطری پیدا کنم موضوعی که ذهنم را درگیر کرده یا در زمان آن قرار داریم مثل ولادت‌ها و شهادت‌ها، کلمات به من الهام می‌شود و آن را ثبت می‌کنم.

چارپاره عاشورایی پر فراز و نشیب

علیپور حالا بیشتر شعر آئینی می‌گوید که عمده آنها مربوط به اهل بیت(ع) و شهدا است و بیشتر از همه برای امام رضا(ع) و امام حسین(ع) شعر می‌سراید. او به خاطره‌ای که روشن و واضح از توسل به اهل بیت(ع) در سرایش شعری در ذهنش نقش بسته است، اشاره می‌کند و توضیح می‌دهد: حدود سال 95 بود که شعری در وصف امام حسین(ع) شروع کردم. یک چهارپاره عاشورایی و آن را تا جایی رساندم اما یکباره ذهنم قفل شد و هر کار کردم اشعار بعدی نیامد.

همان سال به سفر اربعین مشرف شدم و برگشتم، بعد از برگشت، بندهای بیشتری به قلمم آمد اما دوباره ذهن و احساسم انگار از کار افتاد و نتوانستم ادامه بدهم. سال بعد به سفر اربعین نرفتم اما نامه‌ای را به یکی از دوستانم دادم که در ضریح بیندازد. یادم می‌آید تا دوستم خبر داد که از مرز ایران رد شده است گویی معجزه‌وار کلمات بر زبانم جاری شد.

آرامش ابدی خادم در آستان امام رئوف

این بانوی شاعره خادمه آستان علی‌بن موسی‌الرضا(ع) ادامه می‌دهد: گویی سیلابِ کلمات بر ذهنم جاری شد. صحنه‌های عاشورا مثل سکانس‌های یک فیلم سینمایی از جلوی چشمانم عبور کرد و همان طور ادامه پیدا کرد تا آن چارپاره به 36بیت رسید.

 از علیپور درباره حضورش در کنگره شعر بانوانه «سلام بر ابراهیم» سوال می‌کنیم و او پاسخ می‌دهد: شهید آیت‌الله رئیسی قبل از بردعهده گرفتن منصب ریاست جمهوری ، تولیت آستان قدس را به عهده داشتتند. چون در حرم خدمت می‌کردند برای ما که خادم بودیم صرفا یک رئیس جمهور نبودند. برای ما یک پدر معنوی و خادم الرضا(ع) بودند که به طور خاص ارادت زیادی به ایشان دارم.

 وی ادامه می‌دهد: همان روزهای بعد از شهادت که بسیار متاثر شدم از ماجرای پرواز اردیبهشت، شعری در وصف خدمات بدون وقفه ایشان سرودم. طی مراسمی، تابلویی ماندگار از تصویر شهید جمهور به خانواده ایشان اعطا شده بود که در هر بخش، شعری از شعرای مختلف نوشته شده بود. شعر من هم با افتخار در این قاب قرار گرفته بود که شاه بیت آن این بود: «حریم پاک حرم جای استراحت توست پس از مجاهدت اینک زمان راحت توست» که در پیشانی تصویر ایشان،حک شده بود.

مراسم به پایان می‌رسد و گفتگوهای ما هم تمام می‌شود. هر کدام از این بانوان شاعره، با کلام و معجزه‌ای که در کلماتشان نهفته است مجلس را بارانی کرده‌اند. حالا تک‌تک بانوان شاعری که در این محفل حضور دارند یک یادگاری برای خود به ارمغان برده‌اند تا مسیر خود را بهتر از قبل ادامه دهند و به مدد امام رضا(ع)، مسیر ساختن تاریخ را با واژه‌های ناب خود به ثمر برسانند.