نقش کتابخانه‌ها در تحقق توسعه پایدار در کتابخانه رضوی بررسی شد

به گزارش آستان نیوز، این کارگاه آموزشی، شنبه، ۳۱ مردادماه ۱۴۰۵، با حضور محمود سالاری، استاد پیش‌کسوت علم اطلاعات و دانش‌شناسی، حسین خسروی، معاون کتابخانه‌های سازمان کتابخانه‌ها، موزه‌ها و مرکز اسناد آستان قدس رضوی و جمعی از مدیران و کتابداران این سازمان، در تالار «اندیشه» کتابخانه مرکزی این آستان مقدس، برگزار شد.

محمود سالاری در این کارگاه، اظهار کرد: توسعه پایدار به معنای رشد و توسعه‌ای است که نیاز‌های حال را بدون به خطر انداختن توانایی نسل‌های آینده برای تأمین نیاز‌های خود برآورده می‌سازد. این مفهوم در دهه‌های اخیر به یکی از اصول کلیدی در برنامه‌ریزی و سیاست‌گذاری‌های اقتصادی، اجتماعی و محیط زیستی، تبدیل شده است.

مدرس کارگاه با اشاره به تاریخچه توسعه پایدار، افزود: در واقع، ابعاد اقتصادی، اجتماعی و زیست‌محیطی، سه رکن اصلی توسعه پایدار به شمار می‌آید که به‌صورت هم‌زمان و متوازن باید مدیریت شوند تا توسعه‌ای پایدار و عادلانه تحقق یابد.

راهکار‌های دستیابی به توسعه پایدار در کتابخانه‌ها

سالاری در ادامه ضمن تبیین روابط میان ارکان توسعه پایدار، شرح مراحل توسعه و طرح این پرسش که «کتابخانه‌ها برای تحقق شاخص‌های توسعه پایداری پیش‌رو چه مأموریت‌هایی می‌توانند برعهده بگیرند؟»، ۱۷ شاخص اصلی در سنجش توسعه پایدار را مرور کرد.

این استاد پیش‌کسوت همچنین با محوریت نقش کتابخانه‌ها در تحقق این شاخص‌ها، با کتابداران حاضر در کارگاه، بحث و گفت‌و‌گو کرد.

مدرس کارگاه با طرح پرسش «راهکار اساسی برای دستیابی به توسعه پایدار در کتابخانه‌ها چیست؟»، عنوان کرد: راهکار اساسی برای توسعه پایدار شامل تدوین برنامه‌ریزی راهبردی و تدوین برنامه‌های عملیاتی، می‌شود.

وی با محوریت مسیر و نقشه توسعه پایدار در کتابخانه‌ها به مواردی اعم از «شناسایی ابعاد مهم کارکردی کتابخانه‌ها»، «اولویت‌بندی ابعاد باتوجه‌به نیاز جامعه استفاده‌کننده و مأموریت‌های سازمانی»، «تعیین حدومرز برای ابعاد خدماتی (ازنقطه‌نظر مالی و ساختاری)»، «تعیین شاخص‌های قابل‌سنجش برای عملکرد‌های ابعاد خدماتی» و «پایش مستمر و بازخورد از روند توسعه برای توسعه متوازن و پایدار»، اشاره کرد.

سالاری ضمن اشاره به ملاحظات اساسی در کتابخانه‌ها و مراکز اطلاع‌رسانی برای توسعه پایدار، بیان کرد: درک کامل و عمیق از توسعه پایدار، وجود نگرش مثبت و هدفمند به‌ویژه در میان مدیران عالی و وجود ساختار‌های سازمانی مؤثر، از جمله الزامات و بایسته‌های اساسی دستیابی به توسعه پایدار، محسوب می‌شود.

وی همچنین نکاتی با محوریت تغییر پارادایم خدمات، تغییر ساختار سازمانی و اجتماعی‌سازی خدمات در راستای دستیابی به توسعه پایدار در کتابخانه‌ها، گفت.

مدرس کارگاه در پاسخ به این پرسش که تغییر پارادایم خدمات چگونه رخ می‌دهد؟ از مواردی همچون «با اولویت کاربر نسبت به کتابخانه»، «با درک وجود رقبای مدرن و پرانگیزه»، «باتوجه‌به تغییر ذائقه مطالعاتی کاربران»، «با متناسب‌سازی مجموعه‌ها با نیاز‌های کاربران»، «با رصد و تحلیل مستمر رفتار‌های مطالعاتی کاربران» و «با هوشمندسازی و بهینه‌سازی خدمات با فناوری روز»، نام برد.

وی در خصوص تغییر ساختار سازمانی نیز مطالبی با محوریت «گسترش واحد آموزش برای همگامی با توسعه پایدار»، «ایجاد واحد ارتباط با جامعه در راستای تغییرات رفتاری کاربران و تغییرات جهانی» و «گسترش واحد تحقیق‌وتوسعه در راستای تغییرات رفتاری کاربران»، عنوان کرد.

سالاری همچنین در حوزه اجتماعی‌سازی خدمات، به تشکیل گروه‌های اندیشه‌ورز، گروه‌های خدماتی، گروه‌های خیر و مالی و گروه‌های ارتباطات و تعاملات با سازمان‌ها و...، اشاره کرد.