توانمندسازی مربیان مهدالرضا (ع)، شناسایی زودهنگام و ارجاع به‌موقع کودکان را تقویت می‌کند

به گزارش آستان نیوز، حجت‌الاسلام‌والمسلمین مسعود میریان، رئیس مرکز امور قرآنی آستان قدس رضوی و دکتر رضا آذریان، مدیر مرکز جامع مشاوره بنیاد کرامت آستان قدس رضوی، با حضور در یکی از جلسات دوره توانمندسازی مربیان مهدالرضا (ع)، از روند برگزاری دوره «آشنایی با اختلالات رفتاری کودکان با تمرکز بر بیش‌فعالی» بازدید کردند.

این دوره با همکاری مرکز امور قرآنی و مرکز جامع مشاوره آستان قدس رضوی و با تدریس زهرا مهاجر برگزار می‌شود و مربیان مهدالرضا (ع) در گروه‌های مختلف، آموزش‌هایی درباره نشانه‌های بیش‌فعالی، تفاوت رفتار‌های طبیعی کودکان با موارد نیازمند بررسی تخصصی، شیوه مواجهه صحیح با کودک، مدیریت شرایط کلاس و نحوه ارجاع موارد لازم به متخصصان دریافت می‌کنند.

توانمندسازی تربیتی، مکمل آموزش قرآن

حجت‌الاسلام‌والمسلمین مسعود میریان در حاشیه این بازدید، در گفت‌و‌گو با خبرنگار ما، توانمندسازی علمی و مهارتی مربیان را یکی از برنامه‌های مستمر مرکز امور قرآنی آستان قدس رضوی عنوان کرد و گفت: این مرکز تلاش دارد مربیان فعال در مهدالرضا (ع)، ابن‌الرضا (ع)، شمیم تلاوت رضوی، «من قرآن را دوست دارم» و دیگر طرح‌های آموزشی، در کنار دانش تخصصی قرآن از توانمندی‌های لازم در حوزه‌های تربیتی و مهارتی نیز برخوردار باشند.

وی افزود: دوره‌های آموزش ضمن خدمت بر اساس نیاز‌های واقعی مربیان طراحی می‌شود تا آنان بتوانند موقعیت‌هایی را که در فضای کلاس با آن روبه‌رو می‌شوند، بهتر مدیریت کنند و کیفیت ارتباط آموزشی و تربیتی خود با قرآن‌آموزان را ارتقا دهند.

رئیس مرکز امور قرآنی آستان قدس رضوی با اشاره به اهمیت دوره آشنایی با اختلالات رفتاری کودکان ادامه داد: بیش‌فعالی از جمله موضوعاتی است که شناسایی به‌موقع نشانه‌های آن اهمیت زیادی دارد و مربیانی که با کودکان در مهدالرضا (ع) ارتباط نزدیک دارند، باید از دانش اولیه لازم برای مواجهه درست با چنین موقعیت‌هایی برخوردار باشند.

میریان تأکید کرد: هدف این دوره، تشخیص تخصصی یا درمان توسط مربی نیست، بلکه مربی باید بتواند نشانه‌های قابل‌توجه را بشناسد، راهنمایی‌های اولیه لازم را ارائه دهد و در صورت نیاز، کودک و خانواده را برای بررسی دقیق‌تر به مشاوران متخصص ارجاع دهد.

وی با بیان اینکه این دوره با همکاری مرکز جامع مشاوره آستان قدس رضوی برگزار شده است، افزود: کیفیت دوره و میزان رضایت مربیان مطلوب بوده و امیدواریم این همکاری‌ها به‌صورت مستمر ادامه پیدا کند تا مربیان بتوانند خدمات آموزشی و تربیتی جامع‌تری به مخاطبان ارائه دهند.

رئیس مرکز امور قرآنی آستان قدس رضوی با اشاره به گستره مخاطبان مهدالرضا (ع) در مشهد مقدس گفت: حدود ۲۰ هزار خانواده از این خدمات بهره‌مند هستند و از این رو، ارتقای توانمندی مربیان می‌تواند دامنه اثرگذاری تربیتی قابل‌توجهی داشته باشد.

موضوع دوره‌ها از مسائل واقعی کلاس استخراج می‌شود

میریان درباره نحوه انتخاب موضوع دوره‌های توانمندسازی مربیان نیز گفت: مرکز امور قرآنی ارتباط مستمر و دائمی با مربیان دارد و آنان مسائل، پرسش‌ها و موقعیت‌های دشواری را که در کلاس با آن مواجه می‌شوند، از طریق بستر‌های ارتباطی مطرح می‌کنند.

وی ادامه داد: این بازخورد‌ها بررسی می‌شود و بر اساس نیاز‌هایی که مربیان مطرح می‌کنند، دوره‌های آموزشی متناسب طراحی می‌شود. پیش‌ازاین نیز دوره‌هایی مانند عروسک‌گردانی، قصه‌گویی قرآنی و آموزش کاردستی‌های قرآنی برای مربیان برگزار شده و موضوع بیش‌فعالی و اختلالات رفتاری نیز از نیاز‌هایی بوده است که در مدیریت کلاس و ارتباط با کودکان احساس شده است.

رئیس مرکز امور قرآنی آستان قدس رضوی همچنین درباره استمرار آموزش‌های ضمن خدمت اظهار کرد: بخش قابل‌توجهی از این دوره‌ها در تابستان و با استفاده از فرصت تعطیلی کلاس‌های سال تحصیلی برگزار می‌شود؛ اما آموزش مربیان به تابستان محدود نیست و در طول سال تحصیلی نیز دوره‌های بازآموزی، تمرین‌های کارگاهی و آموزش‌های تکمیلی ادامه دارد.

وی افزود: ارتباط مربیان با مرکز مشاوره نیز در طول سال برقرار است و بر اساس این برنامه، در مواردی که مربیان نسبت به وضعیت رفتاری یا تربیتی یک کودک نیاز به بررسی تخصصی را احساس کنند، امکان راهنمایی و ارجاع خانواده به مرکز جامع مشاوره آستان قدس رضوی نیز وجود دارد؛ مسیری که قرار است ارتباط میان «آموزش»، «مشاهده آگاهانه» و «مداخله تخصصی» را تقویت کند و از مربی مهدالرضا (ع)، در هزارنقش آموزشی، چهره‌ای آگاه‌تر نسبت به ظرافت‌های رشد و تربیت کودک بسازد.

آموزش، پیش از آنکه مسئله به درمان برسد

دکتر رضا آذریان نیز در حاشیه این بازدید، در گفت‌و‌گو با خبرنگار ما، آموزش و پیشگیری را یکی از بخش‌های مهم خدمات مرکز جامع مشاوره آستان قدس رضوی دانست و گفت: در کنار خدمات مشاوره و روان‌درمانی، بخشی از فعالیت‌های مرکز به تولید محتوا و برگزاری دوره‌ها و جلسات آموزشی اختصاص دارد؛ زیرا ارتقای دانش و آگاهی می‌تواند از شکل‌گیری یا تشدید بسیاری از مشکلات جلوگیری کند.

وی همکاری با مرکز امور قرآنی در زمینه آموزش مربیان مهدالرضا (ع) را از جمله این اقدامات برشمرد و افزود: مربیان مهدالرضا (ع) با کودکان در سنین پیش از دبستان و سال‌های نخست دبستان تعامل دارند و آشنایی آنان با نکات تربیتی و برخی اختلالات رفتاری اهمیت زیادی دارد؛ هم برای اینکه خود مربی در مواجهه با کودک مجهز به دانش لازم باشد و هم بتواند در زمان مناسب، موارد نیازمند بررسی را به متخصص ارجاع دهد.

آذریان با اشاره به مسئله بیش‌فعالی در کودکان گفت: امروز گاهی به‌محض اینکه کودکی کمی تحرک و جست‌وخیز بیشتری دارد، خانواده یا اطرافیان به او برچسب بیش‌فعالی می‌زنند؛ درحالی‌که چنین برچسبی بدون ارزیابی تخصصی می‌تواند برای کودک آسیب‌زا باشد.

وی ادامه داد: در مقابل، ممکن است نشانه‌هایی واقعی وجود داشته باشد؛ اما به دلیل ناآگاهی یا بی‌تفاوتی، زمان مناسب برای مراجعه و مداخله از دست برود؛ بنابراین لازم است افرادی که با کودک ارتباط مستمر دارند، بدانند چه زمانی باید صرفاً رفتار طبیعی کودک را بپذیرند و چه زمانی لازم است خانواده را برای بررسی تخصصی راهنمایی کنند.

مدیر مرکز جامع مشاوره بنیاد کرامت آستان قدس رضوی با بیان اینکه این دوره برای حدود ۳۰۰ نفر از مربیان مهدالرضا (ع) برنامه‌ریزی شده است، افزود: مربیان در ۱۰ گروه حدود ۳۰ نفره و هر گروه در قالب شش ساعت آموزش، مباحث تخصصی مرتبط با این موضوع را فرامی‌گیرند.

آذریان خاطرنشان کرد: تجربه همکاری‌های آموزشی پیشین با مرکز امور قرآنی نشان داده است که تقویت دانش مربیان در حوزه تربیت کودک می‌تواند نقش مهمی در پیشگیری داشته باشد؛ چراکه توجه به روان‌شناسی، یادگیری و افزایش آگاهی، در بسیاری از موارد اجازه نمی‌دهد یک مسئله کوچک به مشکلی جدی و نیازمند درمان تبدیل شود.

وی ابراز امیدواری کرد که همکاری مرکز جامع مشاوره با مرکز امور قرآنی در زمینه آموزش و توانمندسازی مربیان در سایر موضوعات موردنیاز نیز ادامه پیدا کند تا پیوند میان آموزش، پیشگیری و خدمات تخصصی مشاوره‌ای بیش‌ازپیش تقویت شود.