رونمایی از نسخه خطی معارج النبوه فی مدارج الفتوه در کتابخانه رضوی

به گزارش آستان نیوز، این مراسم رونمایی، ۲۰ مردادماه ۱۴۰۵، به مناسبت بزرگداشت ایام رحلت رسول اکرم (ص) و شهادت امام حسن مجتبی (ع) و امام رضا (ع)، با حضور آیت‌الله سیدجعفر علم‌الهدی، استاد حوزه و دانشگاه، حجت‌الاسلام‌والمسلمین سیدجلال حسینی، رئیس سازمان کتابخانه‌ها، موزه‌ها و مرکز اسناد آستان قدس رضوی و جمعی از مدیران، کارشناسان و پژوهشگران این سازمان، در تالار «اندیشه» کتابخانه مرکزی حرم مطهر رضوی، اجرا شد.

حجت‌الاسلام‌والمسلمین حسینی در این برنامه علمی و فرهنگی، اظهار کرد: کتابخانه مرکزی آستان قدس رضوی، یکی از قدیمی‌ترین و بزرگ‌ترین کتابخانه‌های ایران و جهان اسلام در حوزه صیانت از میراث مکتوب به شمار می‌آید که در حال حاضر، بالغ بر ۵۹ هزار کتاب خطی و ۲۲ هزار قرآن و جزوه قرآنی نفیس در مرکز نسخ خطی این کتابخانه نگهداری می‌شود.

رئیس این سازمان، از نسخه خطی «معارج النبوه فی مدارج الفتوه»، به‌عنوان یکی از آثار ارزشمند کتابخانه حرم مطهر رضوی نام برد و گفت: این اثر تألیف «معین‌الدین محمد بن محمد فراهی (متوفی ۹۰۷ یا ۹۰۹ هجری قمری)»، در سال ۸۹۱ هجری قمری در موضوع فضائل، مناقب، سیره و تاریخ پیامبر اکرم (ص) است.

وی افزود: طبق بررسی‌های انجام شده، در حال حاضر ۸۰ نسخه خطی از این اثر در کتابخانه‌های ایران وجود دارد که ۳۲ نسخه آن در کتابخانه آستان قدس رضوی نگهداری می‌شود. در این میان، کتابخانه ملی، حافظ قدیمی‌ترین نسخه خطی اثر حاضر در کشور، به‌خط این مؤلف است.

معرفی نسخه خطی ۴۲۳ ساله اهدایی رهبر شهید (رحمت الله علیه)

در ادامه، سیدرضا صداقت حسینی، کارشناس ارزشیابی و ثبت نسخ خطی مدیریت مخطوطات آستان قدس رضوی بیان کرد: قدیمی‌ترین نسخه خطی معارج النبوه فی مدارج الفتوه موجود در کتابخانه این آستان مقدس در سال ۱۰۰۴ هجری قمری کتابت شده است که درگذشته از آن، رونمایی شده بود.

وی در معرفی نسخه رونمایی شده در سیصد و یکمین برنامه سه‌شنبه‌های علمی و فرهنگی آستان قدس رضوی گفت: این نسخه که به‌خط نستعلیق ۲۵ سطری در ۳۶۲ ورق در ابعاد ۳۴ در ۲۳ سانتی‌متر در سال ۱۰۲۵ هجری قمری نوشته شده، در اردیبهشت‌ماه ۱۳۸۶ توسط رهبر شهید (رضوان‌الله تعالی علیه) به کتابخانه حرم رضوی اهدا شده بود.

وی افزود: این نسخه مشتمل بر یک مقدمه، چهار رکن و یک خاتمه به زبان فارسی است که به موضوع رحلت پیامبر اکرم (ص) در رکن چهارم آن پرداخته شده است.

نقش اثرگذار سیره رسول اکرم (ص) در جذب مردم

همچنین در بخش دیگر این مراسم، آیت‌الله سیدجعفر علم‌الهدی به مناسبت فرارسیدن ۲۸ ماه صفر، با اشاره به برخی از روایات تاریخی مرتبط با سیره و زندگانی پیامبر اکرم (ص)، عنوان کرد: روش، سیره و اخلاق نورانی حضرت محمد مصطفی (ص) در کنار معجزه قرآن، در جذب قلوب مردم بسیار اثرگذار بود.

این استاد حوزه و دانشگاه، افزود: به‌طور مثال، با وجود آزار، اذیت‌ها و مصیبت‌های بسیاری که رسول اکرم (ص) تحمل کردند، ایشان پس از فتح مکه، کافران را مورد مرحمت قرار دادند.

وی در ادامه با اشاره به آیاتی از سوره مبارکه «قلم»، بیان کرد: قلم، سرچشمه پیدایش تمدن بشری است چنان‌که می‌توان دوران زندگی بشر را به دوران تاریخ و قبل از تاریخ، تقسیم کرد؛ دوران تاریخ نیز همان دوران پیدایش قلم و آغاز کتابت است.

آیت‌الله علم‌الهدی افزود: بشر به‌واسطه وجود قلم، توانست گذشته را به آینده پیوند بزند، افکار اندیشمندان بزرگ را برای آیندگان، پردازش کرده و علوم را برای بشر، نهادینه کند.

سخنران مراسم با اشاره به نسخه خطی حاضر نیز گفت: به‌طور نمونه، چنین آثاری به برکت قلم و کتابت به نسل ما رسیده و ماندگار شده است. بنابراین، ابزار قلم، برای بشر تمدن‌ساز و تاریخ‌ساز بوده است.

همچنین این استاد حوزه و دانشگاه، برگزاری برنامه سه‌شنبه‌های علمی و فرهنگی به همت سازمان کتابخانه‌ها، موزه‌ها و مرکز اسناد آستان قدس رضوی را حرکتی بسیار ارزشمند دانست.