غنای روزافزون منابع کتابخانه رضوی در پرتوی نیک‌اندیشی فرهنگ‌دوستان

به گزارش آستان‌نیوز، غنای روزافزون منابع مطالعاتی همچون آثار خطی، اسناد، کتاب‌های چاپ سنگی، مطبوعات، کتاب‌های چاپی و... و گستره خدمات کتابخانه رضوی از یک طرف و نگاه محبان حضرت رضا (ع) به امر وقف و نذر فرهنگی همچون وقف کتابخانه، اهدای منابع میراثی و نذر کتاب در دوران معاصر از طرف دیگر، زمینه‌ساز شکل‌گیری نهادی همچون سازمان کتابخانه‌ها، موزه‌ها و مرکز اسناد در مجموعه بزرگ آستان قدس رضوی شده است. در ادامه، پای صحبت‌های حجت‌الاسلام‌والمسلمین سیدجلال حسینی، رئیس سازمان در این خصوص می‌نشینیم:

نقش اشخاص مختلف در اهدای منابع

رئیس سازمان کتابخانه‌ها، موزه‌ها و مرکز اسناد آستان قدس رضوی در این باره بیان می‌کند: در چهار ماهه نخست سال ۱۴۰۵، منابع مطالعاتی مختلف اعم از ۵۰ نسخه خطی، ۲۵۴ نسخه چاپ سنگی و سربی، ۲۶ هزار و ۱۳۰ جلد کتاب چاپی، ۶۳۱ هزار و ۱۲ سند، ۱۲ هزار و ۵۷۰ نسخه مطبوعات و ۱۲۶ منبع دیجیتال و الکترونیکی، از اهداکنندگان آثار دریافت شده است.

حجت‌الاسلام والمسلمین حسینی می‌گوید: هر ساله به پشتوانه حمایت‌های تولیت آستان قدس رضوی و تأمین بودجه مورد نیاز سازمان، خریداری منابع برای کتابخانه‌های آستان قدس رضوی نیز انجام می‌شود که بی‌تردید نیک‌اندیشی ناذران صحن و سرای رضوی در تأمین این منابع مالی، نقش اثرگذاری دارد.

وی در ادامه با اشاره به اینکه اهداکنندگان منابع چاپی شامل اشخاص حقیقی و حقوقی می‌شود، عنوان می‌کند: از جمله اشخاص حقیقی می‌توان از مؤلفان نام برد که اثر خود را شخصاً تحویل کتابخانه رضوی می‌دهند یا از طریق پست برای کتابخانه، ارسال می‌کنند.

وی می‌افزاید: اهدای کتابخانه شخصی علما و محققان توسط خودشان یا خانواده آنها در مشهد و شهرستان‌ها و همچنین کتاب‌هایی که از منازل اهداکنندگان در سطح شهر مشهد جمع‌آوری می‌شود یا منابعی که توسط اهداکنندگان شهرستانی از طریق پست یا باربری برای کتابخانه ارسال شده، همگی با مشارکت اشخاص حقیقی انجام می‌شود.

حجت‌الاسلام والمسلمین حسینی ادامه می‌دهد: از جمله اشخاص حقوقی نیز می‌توان به نهاد‌ها و سازمان‌های محلی و ملی که جدیدترین آثار خود را از طریق پست برای کتابخانه می‌فرستند و برخی از ناشران که هر ساله جدیدترین آثار خود را به‌صورت اهداء از طریق پست برای کتابخانه ارسال می‌کنند، اشاره کرد. البته از بخش‌های مختلف آستان قدس رضوی نیز ارسال کتاب به کتابخانه انجام می‌شود.

تکریم اهداکنندگان با جذب انواع کتاب

رئیس این سازمان درباره چگونگی دریافت منابع اهدایی کتابخانه از ناذران و اهداکنندگان نیز می‌گوید: انواع آثار خطی، چاپ سنگی و چاپ سربی از جمله قرآن‌های خطی توسط مدیریت مخطوطات این سازمان در راستای تکریم اهداکنندگان از زائران و مجاوران دریافت می‌شود.

وی با اشاره به انجام مصاحبه با اهداکنندگان نسخ خطی و چاپ سنگی با هدف مستندسازی در مدیریت مخطوطات سازمان، می‌افزاید: تحویل برگه رسید و اعلام وصول منابع اهدایی به اهداکنندگان آثار، از دیگر اقدامات این مدیریت به‌شمار می‌آید.

حجت‌الاسلام والمسلمین حسینی ادامه می‌دهد: اهدای منابع چاپی به سازمان نیز به‌صورت متمرکز توسط اداره خدمات کتاب‌داری معاونت کتابخانه‌های سازمان پیگیری می‌شود.

وی درباره فعالیت‌های سازمان کتابخانه‌ها، موزه‌ها و مرکز اسناد آستان قدس رضوی در حوزه نذر و اهدای کتاب نیز می‌گوید: این سازمان با اقداماتی نظیر مکاتبه با دانشگاه‌های سراسر کشور اعم از دانشگاه‌های آزاد و دولتی برای دریافت منابع اهدایی آنها، مکاتبه با خانه کتاب ایران و مکاتبه با کتابخانه ملی ایران به‌منظور ارتقای جایگاه کتابخانه آستان قدس رضوی در قانون واسپاری، در این مسیر فعالیت می‌کند.

وی می‌افزاید: حضور در نمایشگاه‌های کتاب و توزیع فرم‌های دریافت منابع اهدایی، مکاتبه با مؤسسات فرهنگی آستان قدس رضوی و انجام تبلیغات در وب‌سایت سازمان نظیر انتشار مصاحبه با اهداکنندگان شاخص، از دیگر اقدامات در این راستا، به‌شمار می‌آید.

چگونگی اهدای اسناد و نشریات

حجت‌الاسلام والمسلمین حسینی بیان می‌کند: همچنین اهداکنندگان منابع در حوزه سند و نشریه طی هماهنگی با مدیریت مرکز اسناد و مطبوعات آستان قدس رضوی، می‌توانند آثارشان را به این آستان مقدس، تقدیم کنند.

وی ادامه می‌دهد: در این راستا، اسناد اعم از سند مکتوب، عکس، فیلم، نوار صوتی و تصویری و...، از اهداکننده دریافت و اعلام وصول می‌شود. در حوزه مطبوعات نیز روزنامه، سال‌نامه و مجله‌های اهدایی که کسری مطبوعات را تأمین کند، برای تأمین مجموعه، جذب می‌شود. نفایس و نسخه‌های قدیمی نیز در زمره اهدایی‌های مطبوعاتی است که به دست ما می‌رسد.

وی خاطرنشان می‌کند: در این‌میان، برخی از مجموعه‌داران حقیقی اسناد و مطبوعات، از سرِ ارادت به حضرت رضا (ع) با هزینه شخصی برای خرید منابع اقدام و آنها را به سازمان اهدا می‌کنند.