بانوی بهشتی قم؛ روایتی از نزول رحمت در آستان کریمه اهلبیت (ع)
روزی که کاروان خستگیناپذیر کریمه اهلبیت (ع)، دلتنگ دیدار برادر، به خاک مقدس قم رسید، آسمان این شهر پر از عطر حضور ستارهای شد که جهان اسلام تا ابد به نورش روشن است. حضرت فاطمه معصومه (س)؛ بانویی که شفاعتش گسترهای به وسعت بهشت دارد و خاک قم به قدمهای پربرکتش مأمن دلدادگان مکتب اهلبیت (ع) شد.
در بیستوسوم ماه ربیعالاول، دلها هوای حرم اختالرضایی را میکند که تجلیگاه لطف و کرم الهی است. در ادامه، ابعاد گوناگون این جایگاه نورانی را در گفتوگو با حجتالاسلام والمسلمین حبیبالله فرحزاد، کارشناس دینی، مرور میکنیم.
با تقارن این ایام با سال روز ورود پربرکت کریمه اهلبیت (ع) به شهر مقدس قم، لطفاً برای ما از عطر این روز و جایگاه بینظیر این بانوی مکرمه و این سرزمین در آینه، روایات بگویید.
ماه ربیعالاول، بهار دلها و ماه پیامبر اعظم (ص) و اهلبیت طاهرین ایشان (ع) است؛ ماهی که آکنده از انوار رحمت الهی است و در این میان، بیستوسوم این ماه، نوری دوچندان بر آسمان ایران میپاشد. این روز فرخنده، یادآور قدمگذاری مبارک بانویی است که جهان اسلام تا ابد به وجودشان میبالد؛ حضرت فاطمه معصومه (ع) که با قلبی آکنده از شوق دیدار برادر، حضرت امام رضا (ع)، راهی دیار طوس شدند، اما تقدیر الهی این خطه را میزبان دردانهای ساخت که تا ابد پناهگاه شیعیان و محبان اهلبیت (ع) شد.
درباره عظمت این بانوی بزرگ و خاک مقدس قم، روایات شگفتانگیز و محکمی از ائمه معصومان (ع) رسیده است که نظیر آن را کمتر در خصوص امامزادگان میبینیم. به عنوان نمونه، در منابع معتبر همچون «سفینةالبحار» و «بحارالانوار»، از امام صادق (ع) روایتی نقل شده است که فرمودند: «إن للجنة ثمانیة أبواب، ثلاثة منها إلى قم، تققبض فیها امرأة من ولدی اسمها فاطمة بنت موسى، تدخل بشفاعتها شیعتی الجنة أجمعین» (بهشت هشت در دارد که سه در آن به سوی قم باز میشود؛ بانویی از فرزندان من در این شهر از دنیا میرود که نامش فاطمه دختر موسی است و با شفاعت او، تمام شیعیان من وارد بهشت میشوند). این تعبیر درباره شفاعت فراگیر یک امامزاده، در میان خاندان عصمت و طهارت بسیار کمنظیر و برجسته است.
با توجه به این جایگاه رفیع شفاعت، این پرسش مطرح میشود که آیا خود سرزمین قم و خاک این دیار نیز ویژگی و شرافت ذاتی دارد که سه در از بهشت به سوی آن گشوده شده است؟
بله، در نظام آفرینش و معارف اسلامی، مکانها و زمانها با یکدیگر تفاوت ماهوی دارند؛ همانطور که فضیلت شب قدر با دیگر شبها قابل مقایسه نیست و سرزمینهای مقدسی، چون مکه، مدینه، کربلا و کوفه جایگاهی ممتاز دارند، خاک قم نیز به دلیل اراده الهی و حضور اهلبیت (ع) و صالحان، شرافت ویژهای یافته است. در این باره، امام صادق (ع) در کلامی نورانی میفرمایند: «قم حرمی وحرم ولدی» (قم، حرم من و حرم فرزند من است).
این شهر از دیرباز تاکنون، مرکز ثقل علم، فقه و روایت بوده است. اگر به تاریخ تشیع نگاه کنیم، درمییابیم که چه تعداد از راویان، محدثان و مراجع بزرگوار از این دیار برخاستهاند. در روایات تأکید شده است که اگر قم و قمیان نبودند، بسیاری از معارف زلال اهلبیت (ع) مندرس میشد و از بین میرفت. همچنین در احادیث مرتبط با آخرالزمان آمده است که در دوران هجمه فتنهها و آزمونهای سخت، پناه بردن به قم و حوالی آن، مایه امنیت و مصونیت از بلایاست؛ چرا که در این دیار، زمینه هدایت و راه ورود به معارف الهی هموارتر است.
وقتی به زیارتنامه منسوب به حضرت فاطمه معصومه (س) که از سوی امام رضا (ع) روایت شده نگاه میکنیم، ترتیبی در ذکر نسب شریف ایشان دیده میشود که با دیگر زیارتنامهها متفاوت است. این ویژگی چه پیامی برای زائر و مخاطب امروز دارد؟
نکته بسیار ظریف و عمیقی در دستورالعمل زیارت این بانوی مکرمه نهفته است. در میان تمامی زیارتنامهها، معمولاً پس از سلام بر پیامبر اکرم (ص) و امیرالمؤمنین (ع)، نام مبارک حضرت زهرا (س) ذکر میشود؛ اما در زیارتنامه حضرت معصومه (س)، امام رضا (ع) به ما آموختهاند که سلام بر ایشان را با این تعبیر خاص آغاز کنیم: «السَّلاَمُ عَلَیْکِ یَا بِنْتَ رَسُولِ اللَّهِ السَّلاَمُ عَلَیْکِ یَا بِنْتَ فَاطِمَةَ وَ خَدِیجَةَ السَّلاَمُ عَلَیْکِ یَا بِنْتَ أَمِیرِ الْمُؤْمِنِین» این تقدم نام حضرت فاطمه زهرا (س) و حضرت خدیجه کبری (س)، نشاندهنده یک اتصال و ریشهدار بودن عمیق معنوی با سرچشمههای وحی، طهارت و ایثار در صدر اسلام است. این بانو از همه جهات به کانون عصمت وصل است و وقتی انسان با شناخت و معرفت به زیارت این حرم مطهر مشرف میشود، در واقع به آستان هدایت الهی متصل گشته است. زیارت با معرفت، کلید دستیابی به رضوان الهی است، چنانکه در فراز پایانی زیارتنامه این بانو، عرض میکنیم: «یَا فَاطِمَةُ اشْفَعِی لِی فِی الْجَنَّةِ فَإِنَّ لَکِ عِنْدَ اللَّهِ شَأْناً مِنَ الشَّأْنِ».
با توجه به این توصیفات و جایگاه رفیعی که برای قم و این بانوی مکرمه بیان شد، وظیفه ما در قبال این نعمت بزرگ و حضور در جوار چنین بارگاه مطهری چیست؟
بزرگان دین و مراجع تقلید همواره بر تکریم و رعایت ادب تام در این آستان مقدس تأکید داشتهاند. به عنوان نمونه، مرحوم آیتالله بهجت (ره) مکرراً سفارش میکردند که در حرم مطهر حضرت معصومه (س) باید نهایت ادب را مراعات کرد؛ چرا که این بارگاه ملکوتی، محل رفتوآمد و نزول ملائکۀ مقرب الهی است.
حسرت بزرگ از آنِ کسانی است که در جوار این خاک پاک یا در سایهسار مسجد مقدس جمکران زندگی میکنند، اما قدر این نعمت بیبدیل را نمیدانند و بهره کافی را از این سفره رحمت نمیبرند. امید است به برکت وجود نازنین کریمه اهلبیت (ع)، توفیق زیارت با معرفت، انس با معارف اهلبیت (ع) و مشمول شفاعت قرار گرفتن در دنیا و آخرت، روزی همگی ما شود.
- پربازدیدترین
- آخرین اخبار
تلویزیون اینترنتی آستان نیوز
