حروف بزرگ و درهم تنیدگی آن؛ ویژگی‌های مهم خط معلی

به گزارش آستان‌نیوز، یک میز بزرگ که روی آن ابزار خوشنویسی قرار داشت، در انتهای سالن نگارخانه به چشم می‌خورد، محسن ابراهیمی از اساتید فعال در خط معلی در حال نگارش خوشنویسی با خط معلی بود و در حالی که اطرافش را تعدادی از هنرجویان و خوشنویسان فرا گرفته بودند این هنرمند علاوه بر نگارش خوشنویسی با خط معلی به سئوالات آنها نیز پاسخ می‌داد.

ابراهیمی که دارای مدرک ممتاز خوشنویسی در انجمن خوشنویسی تهران است، فعالیت خط معلّی را از رمضان ۱۳۸۲ زیر نظر حمید عجمی مبدع و بنیان‌گذار مکتب معلی آموزش دید، او تاکنون آثار بسیاری را با این خط تولید کرده است.

خط معلی؛ خطی متفاوت از خطوط و سبک‌های دیگر خوشنویسی

خط معلی به دلیل ویژگی‌هایی که دارد می‌تواند علتی بر استقبال علاقمندان و هنرمندان خوشنویسی از برگزاری کارگاه خوشنویسی خط معلی باشد. این مفهوم را می‌توان از صحبت‌های یکی از بانوان متوجه شد که وقتی علت حضورش در این کارگاه را جویا می‌شوم، می‌گوید: با توجه به اطلاع‌رسانی که از طریق انجمن خوشنویسان مشهد صورت گرفت به این کارگاه آمدم تا ببینم خط معلی چه ویژگی‌های متفاوت‌تری نسبت به خطوط و سبک‌های خوشنویسی دارد.

یکی از آقایان هم با ابراز خرسندی نسبت به برگزاری این کارگاه از سوی مدرسه عالی هنر رضوی، می‌گوید: اگرچه این کارگاه‌ها دو ساعته است، اما بسیار کاربردی است و می‌تواند اطلاعات خوبی را در اختیار هنرجویان و هنرمندان فعال در عرصه خوشنویسی قرار دهد.

یکی از بانوان که معتقد است بیشتر خط شکسته نستعلیق کار کرده و نسبت به خط معلی اطلاعات زیادی ندارد، می‌گوید: امیدوارم برگزاری چنین کارگاه‌هایی افزایش یابد و خط معلی بیشتر از اکنون توسط اساتید معرفی شود.

لزوم موازی بودن حروف در خط معلی

این هنرمند با اشاره به اهمیت قلمی که هنرمند در هنگام نگارش خوشنویسی در دست می‌گیرد و کاغذی که روی آن، اثر خوشنویسی را می‌کشد، گفت: تمام این موارد بر کیفیت اثر تولید شده نقش مهمی ایفا می‌کند.

ابراهیمی، ادامه داد: برای خط معلی، حروف باید موازی هم باشند، در واقع باید حرکت‌های عمودی و افقی حروف در خط معلی موازی هم قرار بگیرند تا اصطلاحا «تشویش حروف» در خوشنویسی بیشتر به چشم بیاید.

وی با اشاره به اینکه «تشویش حروف» در خط شکسته نستعلیق هم وجود دارد،  بیان کرد: در خط معلی این تشویش بیشتر از خط شکسته نستعلیق باید در نظر گرفته شود.

این هنرمند با اشاره به اینکه حروف در خط معلی بزرگ‌تر از خط شکسته نستعلیق است، اضافه کرد: علاوه‌بر این، تنوع حروف در خط معلی نیز این امکان را ایجاد می‌کند که هنرمند بتواند حروف را در آثاری که با خط معلی می‌نویسد، اصطلاحا در هم تنیده کند تا اثر جذاب‌تر شود.

ابراهیمی با بیان اینکه رسالت هر خط، سهولت در نگارش خطوط است، افزود: ایرانی‌ها تنها افرادی هستند که نگارش خطوط در خوشنویسی را با در نظر گرفتن زیبایی اثر و امکان خوانش آن برای مخاطب انجام می‌دهند.

خط معلی؛ هدیه‌ای برای مردم امروز

وی، خط معلی را هدیه‌ای برای مردم امروز دانست و گفت: این خط با وجود اینکه نگاهی به سنت دارد و نمی‌خواهد از ریشه‌های قدمت‌دار خوشنویسی دور شود، همزمان نیم‌نگاهی به مدرنیته و نیاز مخاطب امروز از هنر خوشنویسی دارد.

این هنرمند با بیان اینکه سبک‌های مختلفی در خوشنویسی وجود دارد که برخی از این سبک‌ها همچون ثلث قابل خوانش و درک مخاطب نیست، اضافه کرد: تفاوت خط معلی با سبک‌های مختلف خوشنویسی در درک مخاطب از اثر نگارش شده با وجود درهم‌تنیدگی حروف و تشویشی است که براساس خلاقیت هنرمند در اثر خلق شده قرار گرفته است.

ابراهیمی با اشاره به تاریخچه شکل‌گیری خط معلی، متذکر شد: خط معلی با کمی تغییر سبک شکسته نستعلیق ایجاد شد، برای همین است که ما مدام این خطوط را از نظر تکنیکی باهم مقایسه کنیم و شباهت‌ها و تفاوت‌هایشان را بیان می‌کنیم.