از پژوهش تا تولید؛ ردپای علم در شرکت‌های بنیاد رضوی

به گزارش آستان نیوز، دهم نوامبر، برابر با ۱۹ آبان، از سوی یونسکو به‌عنوان روز جهانی علم در خدمت صلح و توسعه نام‌گذاری شده است؛ مناسبتی که فرصتی برای بررسی نقش دانش و پژوهش در پاسخ‌گویی به نیاز‌های جامعه و توسعه فعالیت‌های اقتصادی و صنعتی به شمار می‌رود.

در مجموعه شرکت‌های بنیاد رضوی نیز نمونه‌هایی از پیوند دانش علمی با فعالیت‌های تولیدی و صنعتی دیده می‌شود؛ از آزمایش فناوری‌های نوین در کشاورزی و توسعه ماشین‌آلات برداشت گرفته تا به‌کارگیری فناوری‌های زیستی، سرمایه‌گذاری در تجهیزات پیشرفته و استفاده از دانش مهندسی در طراحی زیرساخت‌ها.

کشاورزی رضوی؛ از مزرعه سنتی تا فناوری‌های نوین

یکی از نمونه‌های کاربرد فناوری در فعالیت‌های بنیاد رضوی، همکاری شرکت کشاورزی رضوی با شرکت توسعه فناوری پلاسما است.

این همکاری در شهریور ۱۴۰۵ و پس از اجرای آزمایشی فناوری پلاسما در فعالیت‌های کشاورزی، به امضای تفاهم‌نامه میان دو شرکت منجر شد.

بر اساس گزارش منتشرشده از این همکاری، مسئولان از مشاهده نتایج آزمایش‌های اولیه در مراحل کاشت و برداشت خبر داده‌اند؛ هرچند آمار مقایسه‌ای از تأثیر این فناوری بر میزان تولید، مصرف نهاده‌ها و هزینه‌های کشاورزی منتشر نشده است.

اهمیت چنین طرح‌هایی در آن است که فناوری‌های جدید پیش از کاربرد گسترده، در شرایط واقعی مزرعه آزمایش می‌شوند تا میزان سازگاری و اثربخشی آنها در کنار روش‌های متداول کشاورزی بررسی شود.

کمباین‌سازی ایران؛ دانش مهندسی در خدمت مکانیزاسیون

در صنعت ماشین‌آلات کشاورزی، شرکت کمباین‌سازی ایران یکی از مجموعه‌هایی است که فعالیت آن بر طراحی، ساخت و تولید ماشین‌آلات برداشت استوار است.

تولید کمباین به دانش مهندسی مکانیک، طراحی قطعات، شناخت شرایط برداشت محصول و توسعه سامانه‌های فنی نیاز دارد؛ مجموعه‌ای از تخصص‌ها که در نهایت باید به عملکرد مناسب ماشین در مزرعه منجر شود.

علی‌اصغر حمیدی‌فرد، مدیرعامل کمباین‌سازی ایران، در مرداد ۱۴۰۵ از تحقق تولید سالانه دست‌کم ۸۰۰ دستگاه کمباین و همکاری این شرکت با حدود ۲۰۰ واحد صنعتی در زنجیره تأمین قطعات خبر داد.

این ظرفیت صنعتی، زمینه‌ای برای بررسی نقش دانش مهندسی و توان ساخت داخل در تولید ماشین‌آلات کشاورزی است؛ صنعتی که توسعه آن می‌تواند به ارتقای مکانیزاسیون برداشت و کاهش وابستگی به تجهیزات وارداتی کمک کند.

از پژوهش روی چغندرقند تا فناوری تخمیر صنعتی

کاربرد دانش علمی در صنایع غذایی بنیاد رضوی نیز قابل مشاهده است.

در حوزه کارخانه قند چناران، پژوهشی بر اساس داده‌های سال ۱۳۸۶ به بررسی ارتباط عوامل اقلیمی با عیار چغندرقند پرداخته است. اهمیت چنین مطالعاتی در شناخت عوامل مؤثر بر کیفیت ماده اولیه و کمک به ارزیابی فرآیند استحصال شکر است.

در بخش دیگری از صنایع غذایی، شرکت خمیرمایه رضوی نمونه‌ای از کاربرد دانش زیستی در تولید صنعتی را ارائه می‌کند.

این شرکت در سال ۱۳۸۳ با بهره‌گیری از فناوری صنعتی و مشارکت متخصصان داخلی، خط تولید خمیرمایه خشک فعال فوری را راه‌اندازی کرد.

فرآیند تولید خمیرمایه بر پایه دانش میکروبیولوژی و فناوری تخمیر انجام می‌شود و کنترل شرایط تولید، کیفیت و فعالیت مخمر‌ها در دستیابی به محصولی با عملکرد پایدار اهمیت دارد.

این دو تجربه نشان می‌دهد که کاربرد علم در صنایع غذایی، از شناخت ویژگی‌های ماده اولیه آغاز می‌شود و تا مدیریت فرآیند‌های زیستی و کنترل کیفیت محصول ادامه می‌یابد.

صنایع پیشرفته رضوی؛ سرمایه‌گذاری برای توسعه فناوری

یکی دیگر از حوزه‌های فعالیت علمی و فناورانه در بنیاد رضوی، سرمایه‌گذاری در شرکت‌های فناور و توسعه محصولات پیشرفته است.

شرکت صنایع پیشرفته رضوی در مرداد ۱۴۰۵، با سرمایه‌گذاری در شرکت سامانه انتقال دیجیتال نوری توس (سادن)، توسعه فناوری و ظرفیت تولید داخلی مودم‌های فیبر نوری را دنبال کرد؛ اقدامی که معاونت علمی، فناوری و اقتصاد دانش‌بنیان ریاست‌جمهوری آن را یازدهمین سرمایه‌گذاری راهبردی این شرکت معرفی کرده است.

دامنه فعالیت‌های فناورانه این مجموعه به صنعت ارتباطات محدود نیست. در گزارش‌های منتشرشده از مشارکت‌های صنایع پیشرفته رضوی، طرح‌هایی در حوزه کنتور هوشمند آب، باتری‌های لیتیومی و تجهیزات پزشکی نیز دیده می‌شود.