اندیشمندان ایرانی و اروپایی در واتیکان از کرامت انسانی، عدالت و گفت‌وگوی ادیان گفتند

به گزارش آستان نیوز، سیزدهمین پیش‌نشست بین‌المللی ششمین کنگره جهانی حضرت رضا (ع) با محوریت «کرامت انسانی و حقوق بشر در آموزه‌های امام رضا (ع)» در سفارت جمهوری اسلامی ایران در واتیکان برگزار شد و جمعی از استادان، پژوهشگران و اندیشمندان حوزه‌های حقوق، فلسفه، الهیات و علوم‌انسانی به بررسی ابعاد مختلف کرامت انسانی از منظر آموزه‌های رضوی پرداختند.

در این نشست، دکتر سعیدرضا عاملی، دبیر ششمین کنگره جهانی حضرت رضا (ع)، با اشاره به سابقه بیش از چهار دهه‌ای این کنگره، بر ضرورت پیونددادن آموزه‌های اهل‌بیت (ع) با مسائل واقعی و چالش‌های معاصر جهان تأکید کرد.

وی با اشاره به بحران‌هایی همچون جنگ، بی‌عدالتی، گرسنگی، تخریب محیط‌زیست، تبعیض‌های نژادی و مذهبی، اسلام‌هراسی و ایران‌هراسی، تصریح کرد: جهان امروز بیش از هر زمان دیگری به چارچوبی جامع برای حل مسائل مشترک بشری نیاز دارد.

عاملی با تبیین جایگاه عدالت در منظومه فکری اسلام و نظام امامت، عدالت را زیربنای همه اصول الهی دانست و تأکید کرد: به‌رسمیت‌شناختن دیگری و احترام به حقوق همه انسان‌ها، فارغ از تفاوت‌های قومی، مذهبی، جنسیتی و ملیتی، اساس تحقق کرامت انسانی و حقوق بشر است.

وی همچنین گفت‌وگوی ادیان ابراهیمی را یکی از مهم‌ترین راه‌های عبور از بحران‌های پیچیده عصر حاضر دانست.

در ادامه این نشست، پروفسور جیان پیترو کالیاری، استاد و پژوهشگر حوزه حقوق و فلسفه، به بررسی مبانی نظری حقوق بشر پرداخت و نسبت میان حقوق بشر، متافیزیک و الهیات را واکاوی کرد.

وی با انتقاد از رویکردهای صرفاً پوزیتیویستی به حقوق بشر، اظهار کرد: حذف بنیان‌های هستی‌شناختی و متافیزیکی از نظریه حقوق بشر، این مفهوم را در معرض نسبی‌گرایی و تفسیرهای متعارض قرار می‌دهد.

کالیاری با اشاره به چالش‌های حقوق بشری در جهان معاصر، تأکید کرد: حقوق بشر برای حفظ انسجام مفهومی خود نیازمند پاسخ به پرسش‌های بنیادینی همچون ماهیت انسان، حقیقت و عدالت است.

وی همچنین نسبت به تبدیل‌شدن حقوق بشر به ابزاری در منازعات سیاسی و ایدئولوژیک هشدار داد و بر ضرورت بازگشت به بنیان‌های اخلاقی و الهیاتی در این حوزه تأکید کرد.

فرانچسکو ناسینی، پژوهشگر ایتالیایی حوزه تحلیل‌گری و علم داده در اقتصاد و مدیریت و عضو بنیاد فرهنگی «فیدس ات راتیو» نیز در سخنانی با تأکید بر پیوند ایمان و عقل به‌عنوان دو رکن مکمل حیات انسانی، گفت: جهان امروز باوجود دسترسی گسترده به اطلاعات، بیش از هر زمان دیگری با کمبود حکمت و بصیرت مواجه است.

وی با اشاره به آموزه‌های امام رضا (ع)، دانش را فراتر از انباشت اطلاعات دانست و اظهار کرد: علم زمانی ارزشمند است که به تحول اخلاقی، مسئولیت‌پذیری و خدمت به دیگران منجر شود. ناسینی همچنین سیره گفت‌وگومحور امام رضا (ع) را الگویی مهم برای جهان معاصر توصیف کرد و گفت: گفت‌وگوی حقیقی زمانی شکل می‌گیرد که انسان‌ها باوجود تفاوت‌های اعتقادی و فرهنگی، یکدیگر را پیش از هر چیز به‌عنوان انسان به رسمیت بشناسند.

سخنرانان این نشست در مجموع تأکید کردند که کرامت انسانی، عدالت، حقیقت‌جویی، گفت‌وگو و مسئولیت‌پذیری اجتماعی از مهم‌ترین مؤلفه‌های مشترک میان سنت‌های بزرگ دینی به شمار می‌رود و آموزه‌های امام رضا(ع) می‌تواند زمینه‌ای مؤثر برای توسعه گفت‌وگوهای بین‌فرهنگی و ارائه پاسخ‌هایی اخلاقی و انسانی به مسائل جهان معاصر فراهم آورد.