نگهداری از آثار هنری چشم‌نواز با محوریت غدیر خم در موزه حرم رضوی

به گزارش آستان نیوز، مهدی قیصری نیک، هم‌زمان با «دهه امامت و ولایت» به خبرنگار ما، گفت: غدیر، عید کمال دین، سال روز اتمام نعمت و هنگامه اعلان وصایت و ولایت امیرالمؤمنین علی (ع) است و چه زیباست که به پشتوانه نگاه نیک‌اندیشانه هنرمندان و اهداکنندگان آثار، موزه آستان قدس رضوی، حافظ نفایسی با موضوع واقعه غدیر خم است.

وی در معرفی منتخبی از این آثار به مناسبت گرامیداشت عید غدیر، اظهار کرد: تابلوی گل و مرغ و مینیاتور خوشنویسی شده با عنوان «غدیر، ولایت امام علی‌ (ع)»، از جمله این نفایس هنری به شمار می‌آید.

معاون موزه‌ها و گنجینه‌های فرهنگی آستان قدس رضوی ادامه داد: این اثر بی‌بدیل با تکنیک اکریلیک و گواش روی مقوا، در ابعاد ۸۵/۵ در ۹۵/۶ سانتی‌متر توسط جمعی از هنرمندان برجسته کشورمان خلق شده است؛ چنان‌که استادان رضا بدرالسماء، سید مسعود آقامیری و سید رسول آقامیری به ترتیب به‌عنوان نگارگر، مُذَهِب و خوشنویس در خلق این تابلوی ارزشمند، مشارکت داشتند.

وی گفت: در بخش میانی اثر، واقعه غدیر خم با استفاده از نمادهای انسانی، حیوانی و گیاهی نقاشی شده و حاشیه آن نیز با تذهیب و خط، مزین شده است.

قیصری نیک تصریح کرد: تصویر بالابردن دست حضرت علی (ع) توسط حضرت محمد (ص) در میان نقوش گل و مرغ در وسط تابلو، قابل‌مشاهده است.

وی افزود: بخشی از آیه سه سوره مائده به شرح «الیوم أکملت لکم دینکم و أتممت علیکم نعمتی و رضیت لکم الإسلام دیناً» در بالای این تصویر و همچنین بخشی از خطبه غدیر یعنی عبارت «من کنت مولاه فهذا علی مولاه» به خط نستعلیق در پایین آن، به چشم می‌خورد.

معاون موزه‌ها و گنجینه‌های فرهنگی آستان قدس رضوی تصریح کرد: در چهار طرف تابلو نیز به خط نستعلیق، آیه ۶۷ سوره مبارکه مائده در چهار کتیبه قلمدانی «بسم‌الله الرحمن الرحیم»، «یا أیها الرسول بلغ ما أنزل إلیک من ربک و إن»، «لم تفعل فما بلغت رسالته و الله یعصمک من الناس» و «إن الله لایهدی القوم الکافرین»، نوشته شده است.

قیصری نیک ضمن اشاره به وجود دو پلاک مسی در بالا و پایین قاب اثر، گفت: در بالاترین بخش تابلو نیز جمله «پشتیبان ولایت‌فقیه باشید تا به مملکت شما آسیب نرسد»، به نقل از امام خمینی (ره)، قابل‌رؤیت است.

وی بیان کرد: این تابلوی نفیس توسط آیت‌الله شیخ نورالله طبرسی، نماینده ولی‌فقیه و امام‌جمعه وقت ساری در اردیبهشت سال ۱۳۹۲ به مناسبت اولین یادواره سرداران و ۲۲ هزار شهید استان‌های گلستان، مازندران و گیلان، به حضرت آیت‌الله‌العظمی امام خامنه‌ای (رضوان‌الله تعالی علیه) تقدیم شده است؛ بنابراین، اثر حاضر از جمله آثار اهدایی رهبر شهید (رضوان‌الله تعالی علیه) به موزه آستان قدس رضوی به شمار می‌آید.

تابلوهای نگارگری و نقاشی

معاون موزه‌ها و گنجینه‌های فرهنگی آستان قدس رضوی در ادامه به مناسبت فرارسیدن عید غدیر خم از تابلوی نگارگری «ولایت» نام برد و گفت: این اثر در سال ۱۳۷۵، توسط استاد حسین رزاقی با تکنیک اکریلیک، بر روی مقوای بدون اسید در ابعاد ۱۰۰ در ۷۰ سانتی‌متر، کشیده شده است.

وی افزود: در این اثر، هنرمند موضوع جانشینی حضرت علی (ع) در محل غدیر خم پس انجام مناسک حج را ترسیم کرده است که حضرت رسول (ص)، ایشان را به‌عنوان ولی و جانشین خود، معرفی کرده‌اند.

وی در معرفی تابلوی نقاشی «برکه غدیر خم» نیز بیان کرد: این تابلو در سال ۱۳۸۹، توسط استاد رسول شفقتی با تکنیک آبرنگ روی مقوای بدون اسید، در ابعاد ۴۹ در ۳۳ سانتی‌متر خلق و اهدا شده است.

عصای منبت‌کاری شده

قیصری نیک همچنین عنوان کرد: عصای نفیس منبت‌کاری شده با نقش واقعه «غدیر خم»، از دیگر آثار هنری موجود در موزه آستان قدس رضوی به این مناسبت است که در سال ۱۳۹۱ توسط مرتضی سلیم، هنرمند شیرازی، ساخته و به رهبر شهید، حضرت آیت‌الله‌العظمی امام خامنه‌ای (رضوان‌الله تعالی علیه) اهدا شده بود.

وی با تأکید بر اینکه این اثر نیز از جمله آثار اهدایی قائد شهید (رضوان‌الله تعالی علیه) به موزه حرم رضوی است، گفت: بر روی این اثر بی‌بدیل چوبی با ارتفاع ۹۲ سانتی‌متر، نقوش انسانی به‌صورت منبت‌، توسط استاد سلیم، کنده‌کاری شده به‌طوری که نقش منبت شده بر روی بدنه عصا، واقعه غدیر خم را نشان می‌دهد.

معاون موزه‌ها و گنجینه‌های فرهنگی آستان قدس رضوی توضیح داد: از بالای عصا، بعد از قسمت دسته آن، تصویر حضرت محمد (ص) و حضرت علی (ع) در کنار یکدیگر به صورتی که پیامبر اکرم (ص)، دست مولا علی (ع) را بالا برده‌اند، قابل‌مشاهده است.

قیصری نیک ادامه داد: در بخش پایین‌تر عصا نیز تصویرهای مردم به چشم می‌خورد که در حال تماشا و شنیدن حدیث ولایت هستند. این تصویر تا پایین عصا ادامه پیدا کرده است و در آخرین قسمت (پایین‌ترین قسمت عصا)، تصویر چند نخل را می‌توان دید.

وی با اشاره به اینکه شکل عصا مواج است و از بالابه‌پایین نازک می‌شود، خاطرنشان کرد: قطر عصا در بیشترین ضخامت، پنج سانتی‌متر و در کمترین ضخامت، ۲/۵ سانتی‌متر است.

گفتنی است، در حال حاضر، موزه رضوی (موزه مرکزی)، همه‌روزه، از ساعت ۸ تا ۱۷:۴۵، در صحن کوثر بارگاه ملکوتی امام هشتم (ع)، آماده میزبانی از بازدیدکنندگان است. موزه قرآن و هدایای مقام معظم رهبری حرم مطهر رضوی همچنان به دلایل شرایط کشور، تعطیل است. در این میان، فرهنگ‌دوستان با مراجعه به سامانه بازدید مجازی موزه‌های آستان قدس رضوی به نشانی: https://digimuseum.razavi.ir، می‌توانند با نفایس موجود در این موزه‌ها، آشنا شوند.